Ünite 2: Bilimsel Araştırmada Temel Kavramlar — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Medya alanında çalışan bir araştırmacı olduğunuzu hayal edin. 'Sosyal medya kullanımı' ve 'bireysel yalnızlık düzeyi' kavramlarını kullanarak test edilebilir bir hipotez kurunuz; bu hipotezdeki bağımlı ve bağımsız değişkenleri gerekçesiyle belirleyiniz.
Yanıt / ipucu
Öğrenci, 'Sosyal medya kullanım süresi arttıkça bireysel yalnızlık düzeyi artar' gibi net bir hipotez kurmalıdır. Burada 'sosyal medya kullanımı' etkileyen unsur olarak bağımsız değişken, 'yalnızlık düzeyi' ise etkilenen unsur olarak bağımlı değişken olarak tanımlanmalıdır.
Alıştırma 2myders hazırladı
Bilimsel araştırmalarda kullanılan 'Kuram' ve 'Bilimsel Yasa' kavramları arasındaki temel farkları, metindeki tanımlardan yola çıkarak bir tablo halinde karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Kuram, olguları açıklayan, kısmen doğrulanmış sistemli kurallar bütünü ve zihinsel bir kurguyken; bilimsel yasa, çok sayıda deneyle kesinliği kanıtlanmış, değişmez ve genellikle matematiksel olarak ifade edilebilen evrensel ilişkiler sistemidir.
Alıştırma 3myders hazırladı
Tümdengelim ve tümevarım yöntemlerinin bilgiye ulaşma yönlerini (bütünden parçaya / parçadan bütüne) dikkate alarak, bu iki yöntemi birleştiren 'hipotezli tümdengelim' yönteminin bilimsel araştırmalara sağladığı avantajı tartışınız.
Yanıt / ipucu
Hipotezli tümdengelim, genel kuramlardan yola çıkarak dar ve test edilebilir önermeler (hipotezler) üretir ve bunları ampirik gözlemlerle sınar. Bu sayede soyut kuramlar ile somut gerçeklik arasında köprü kurarak geleneksel tümdengelimin sınanamama sorununu çözer.
Alıştırma 4myders hazırladı
Bir araştırma sürecinde karşılaşılan 'Veri' ile bu verilerin analizi sonucu ortaya çıkan 'Bulgu' arasındaki farkı, medya analizinden somut bir örnek vererek açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Veri, bir haber sitesindeki ham yorum sayıları veya tıklanma oranları gibi işlenmemiş ham bilgilerdir. Bulgu ise bu yorumların analiz edilerek 'okuyucuların habere yönelik çoğunlukla olumsuz tepki verdiği' şeklindeki anlamlı ve işlenmiş bilimsel sonuçtur.
Alıştırma 5myders hazırladı
Sosyal bilimlerde bir araştırmanın sonunda öne sürülen hipotezin doğrulanmaması durumunda, bu araştırmanın bilimsel değeri ve araştırmacının atması gereken adımlar ne olmalıdır? Metindeki bilgiler ışığında değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
Hipotezin doğrulanmaması araştırmayı geçersiz kılmaz; aksine mevcut bilginin sınırlarını gösterir. Araştırmacı bu durumda hipotezini düzeltmeli, yeni veriler ışığında önermesini yeniden formüle ederek bilimsel bilgi birikimine katkı sağlamaya devam etmelidir.
