Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » İktisat Lisans Programı » Maliyet Muhasebesi

Ünite 5: Sipariş Maliyet Sistemi - 1 — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 40 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Üretim Departmanı — Üretilen mamul ya da hizmetin üretimine doğrudan katkı sağlayan ve fiili işlemlerin gerçekleştirildiği birimlerdir. Örneğin, bir otomobil fabrikasındaki Montaj ve Boyama departmanları üretim departmanlarıdır.

Yardımcı Departman — Üretilen mamul veya hizmetle doğrudan ilgili olmayıp, üretim departmanlarının faaliyetlerini sağlıklı yürütebilmesi için teknik destek ve hizmet sağlayan birimlerdir. Örneğin, fabrikalardaki Tamir, Enerji ve Buhar departmanları yardımcı departmanlardır.

Hizmet Departmanı — Üretimle doğrudan veya dolaylı ilgisi olmayan, ancak işletmenin genel işleyişi ve sosyal ihtiyaçları için hizmet sunan departmanlardır. Örneğin, bir denetim firmasında çalışanlara yemek sunan Yemekhane departmanı bir hizmet departmanıdır.

Maliyet Dağıtımı — Yardımcı ve hizmet departmanlarında oluşan genel üretim giderlerinin, belirli yöntemler ve kriterler kullanılarak üretim departmanlarına ve oradan da mamullere paylaştırılması sürecidir.

Maliyet Dağıtım Anahtarı — Yardımcı departmanların maliyetlerini üretim departmanlarına dağıtırken esas alınan, sunulan hizmetin tüketim miktarını temsil eden ölçütlerdir. Örneğin, Yemekhane departmanı için çalışan sayısı bir dağıtım anahtarıdır.

Direkt Dağıtım Yöntemi — Yardımcı departmanların sadece üretim departmanlarına hizmet verdiğini, kendi aralarında ise hiçbir hizmet alışverişi yapmadığını varsayan en basit dağıtım yöntemidir.

Kademeli Dağıtım Yöntemi — Yardımcı departmanlar arasında tek yönlü ve kısmi bir hizmet ilişkisi olduğunu kabul eden, dağıtım sırasının önemli olduğu ve sırayla yapılan dağıtım yöntemidir.

Matematik Dağıtım Yöntemi — Yardımcı departmanların karşılıklı olarak birbirlerine hizmet verdiğini kabul eden, doğrusal denklemler kurularak eş anlı çözüme dayanan en hassas dağıtım yöntemidir.

Genel Üretim Giderleri (GÜG) — Direkt ilkel madde ve malzeme ile direkt işçilik giderleri dışında kalan, üretimin gerçekleştirilmesi ve fabrikasyon işlemler için yapılan tüm endirekt maliyetlerdir.

GÜG Yükleme Oranı — Üretim departmanlarında toplanan genel üretim giderlerinin mamullere ne oranda ve nasıl yükleneceğini belirlemek için kullanılan hesaplama katsayısıdır.

Tamir Saati — Tamir ve bakım departmanının diğer departmanlara verdiği teknik servis süresini gösteren ve bu departmanın maliyetlerini dağıtmada kullanılan bir dağıtım anahtarıdır.

Kilovatsaat (KWS) — Enerji departmanının ürettiği veya dağıttığı elektrik enerjisinin departmanlar bazında tüketim miktarını ölçen ve enerji maliyetlerinin dağıtımında kullanılan anahtardır.

Birinci Dağıtım — İşletmede ortaya çıkan genel üretim giderlerinin, oluştukları ilgili üretim ve yardımcı departmanlara doğrudan veya belirli ölçütlerle ilk kez atanması işlemidir.

İkinci Dağıtım — Yardımcı ve hizmet departmanlarında toplanan genel üretim giderlerinin, çeşitli dağıtım yöntemleriyle üretim departmanlarına aktarılması sürecidir.

Eş Anlı Denklem Sistemi — Matematik dağıtım yönteminde yardımcı departmanların karşılıklı maliyet ilişkilerini çözmek için kurulan ve bilinmeyenlerin birlikte hesaplanmasını sağlayan matematiksel modeldir.

Yevmiye Kaydı — Maliyet dağıtım işlemleri sonucunda departmanlar arasında aktarılan tutarların muhasebe sisteminde borç ve alacak hesapları kullanılarak kaydedilmesi işlemidir.

Departmanlaşma — Maliyetlerin kontrolünü kolaylaştırmak ve sorumluluk merkezleri oluşturmak amacıyla işletmenin işlevsel bölümlere ayrılması sürecidir.