Ünite 3: Emek Talebi — Önemli Kavramlar

Emek talebinin doğrudan tüketici ihtiyaçlarını karşılamaktan ziyade, mal ve hizmet üretmek amacıyla işverenler tarafından talep edilmesi durumudur. Örneğin, otomobile olan talebin artması otomobil fabrikasında çalışan işçilere olan emek talebini doğrudan artırır.

İstihdam edilen ilave bir işçinin toplam üretime yapmış olduğu fiziksel katkıdır. Tablo değerlerine göre, 1 işçiden 2 işçiye geçildiğinde üretim 6'dan 14'e çıkıyorsa, 2. işçinin MPL'si 8 birimdir.

Emeğin marjinal ürününün, üretilen malın marjinal geliri ile çarpılması sonucu elde edilen ve ilave işçinin firmanın toplam gelirine yaptığı para cinsinden katkıyı gösteren değerdir. MRPL = MPL x MR formülüyle hesaplanır.

Diğer üretim faktörleri (sermaye) sabit tutulup değişken faktör (emek) artırıldığında, bir noktadan sonra her ilave işçinin üretime yaptığı fiziksel katkının (MPL) azalması durumudur. Bu durum işçi vasfından değil, emek başına düşen sermayenin azalmasındandır.

Aynı miktar üretim düzeyini (çıktıyı) sağlayan farklı emek ve sermaye bileşimlerinin geometrik yerini gösteren eğrilerdir. Orijinden uzaklaştıkça daha yüksek üretim miktarını ifade ederler ve asla kesişmezler.

Aynı üretim düzeyini korumak amacıyla, emek miktarındaki bir birimlik değişimi telafi etmek için sermaye miktarında yapılması gereken değişimi gösteren orandır. Eş ürün eğrilerinin orijine göre dış bükey olmasını sağlar.

Firmanın belirli bir üretim bütçesi ve veri faktör faktör fiyatları (ücret ve sermaye kira bedeli) dairesinde satın alabileceği tüm emek ve sermaye bileşimlerini gösteren doğrulardır.

Ücretlerin yükselmesiyle birlikte üretim maliyetlerinin artması sonucunda firmanın üretim miktarını (ölçeğini) küçültmesi ve buna bağlı olarak emek talebini azaltması durumudur.

Ücretlerin artması sonucunda firmanın maliyetini düşürmek için pahalılaşan emek faktörü yerine nispeten ucuzlayan sermaye faktörünü tercih etmesi ve emek talebini kısması durumudur.

Ücret oranlarındaki yüzde değişimin, talep edilen emek miktarında yaratacağı yüzde değişimin ölçüsüdür. Ed = (Talep Edilen Emek % Değişim) / (Ücret Oranı % Değişim) formülüyle hesaplanır.

Bir üretim girdisinin (örneğin sermaye veya farklı bir işçi türü) fiyatındaki yüzde değişimin, diğer bir girdinin talep miktarında yarattığı yüzde değişimdir. Pozitif olması ikame, negatif olması tamamlayıcılık gösterir.

Tam rekabet piyasasında faaliyet gösteren ve piyasa fiyatı ile ücret düzeyi üzerinde hiçbir bireysel etki gücü olmayıp, piyasada oluşan fiyatları olduğu gibi kabul etmek zorunda olan firma veya bireydir.

Neoklasik teoriye göre istihdam edilen tüm işçilerin vasıf, verimlilik, yetenek ve özellikler açısından birbirinin tamamen aynısı (homojen) olduğunu kabul eden temel varsayımdır.