İnfografik
← Ünite 1
Ticaret Hukuku

Ünite 1: Genel Olarak Ticaret Hukuku

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Yürürlüğü
Türk hukukunda ticaret hukukunu düzenleyen asıl ana kaynak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'dur. Bu kanun 14 Şubat 2011 tarihinde 27846 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış ve 1 Temmuz 2012 tarihinde resmen yürürlüğe girmiştir.
Türk Ticaret Kanunu'nun Temel Alt Konuları
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu metninde altı ana konu başlığı düzenlenmiştir. Bunlar ticari işletme, ticaret şirketleri, kıymetli evrak, taşıma işleri, deniz ticareti ve sigorta hukukudur.
Türk Borçlar Kanunu'nun Ticaret Hukukuna Etkisi
Ticaret hukuku münhasıran tek bir kanundan ibaret olmayıp Türk Borçlar Kanunu'nun bazı hükümlerini de kapsar. Örneğin 520-525 maddeler arası simsarlık, 532-546 maddeler arası komisyon sözleşmelerini ve 620-644 maddeler arası adi şirketleri düzenler.
Ticaret Hukukunun Temel Aktörleri
Ticaret hukukunun merkezinde fâil olarak tacirler yer almaktadır. Ekonomik hayatın akışında bu aktörlerin en büyük kısmını kurumsal yapılarıyla anonim şirketler ve limited şirketler gibi ticaret şirketleri oluşturur.

Anahtar Kavramlar

TicaretMalların ve ürünlerin üretiminden tüketimine kadar olan süreçte değiş tokuşa konu olması ve alınıp satılmasıdır. Hizmetlerin de dâhil olduğu bu kavram, ekonomik alandaki tüm ticari faaliyetlerin bütününü ifade eder.
Ticaret HukukuTicarete ve ticari faaliyetlere ilişkin tüm ilişki ve durumları inceleyen ve düzenleyen hukuk dalıdır. Özel hukuk çatısı altında yer alıp tacirlerin ticari ilişkilerini denetler.
TacirTicaret hukukunun temel aktörü veya failidir. Ticari işletmeyi kurarak işleten veya ticari faaliyetleri yürüten gerçek ya da tüzel kişileri ifade eder.
Ticaret ŞirketleriEkonomik yaşamın hemen her alanında ticari faaliyetleri yürüten kurumsal yapılardır. Türk ticaret hukukunda özellikle anonim ve limited şirketler bu gruba girer.
Ticari İşletme HukukuTicaret hukukunun temel müfredat konularından biridir. Ticari işletmenin tanımı, unsurları, devri ve tacir olma şartları gibi konuları inceler.
Kıymetli Evrak HukukuÜzerinde yazılı olan hak ile senet arasındaki bağın sıkıca kurulduğu, senetsiz ileri sürülemeyen ve senetsiz devredilemeyen evrakı düzenleyen ticaret hukuku alt dalıdır.
Şirketler HukukuAdi şirketler ile ticaret şirketlerinin (kollektif, komandit, anonim, limited, kooperatif) kuruluşunu, işleyişini ve sona ermesini düzenleyen ticaret hukuku dalıdır.
Sermaye Piyasası HukukuHalka arz yoluyla tasarrufların değerlendirildiği piyasaları ve bu piyasada faaliyet gösteren kurum ve araçları düzenleyen, ticaret hukukunun yan alanlarındandır.
Fikrî ve Sınaî Mülkiyet HukukuMarka, patent, tasarım ve coğrafi işaret gibi gayri maddi mallar üzerindeki hakları koruyan, ticaret hukuku ile yakın ilişkili bir hukuk dalıdır.
Özel HukukKişiler arasındaki ilişkileri iradelerin eşitliği ve serbestliği prensibine göre düzenleyen hukuk koludur. Ticaret hukuku da bu dala dâhildir.

Diğer Önemli Bilgiler

Temel Müfredatın Kapsamı

Ticaret Kanunu'ndaki altı ana başlığın tamamı ticaret hukukunun kapsamına girse de, akademik ve pratik eğitimde temel müfredat olarak ticari işletme hukuku, şirketler hukuku ve kıymetli evrak hukuku kabul edilmektedir.

Sınai Mülkiyet Kanunu ve Ticaret

Ticaret hukukunun yan alanlarından olan fikri ve sınai mülkiyet hakları; marka, patent, endüstriyel tasarım ve coğrafi işaretlere ilişkin düzenlemeleri içeren Sınai Mülkiyet Kanunu vasıtasıyla korunmaktadır.

Kamu ve Özel Hukuk Ayrımındaki Konum

Kamu hukukunda devletin üstün ve tek taraflı iradesi egemendir. Buna karşın ticaret hukuku, özel hukuk içinde yer alır ve tarafların iradelerinin eşitliği ile serbestliği ilkesine dayanır.

Sınavda Dikkat Et

  • Ticaret hukukunun özel hukuk dalı içinde yer aldığını, kamu hukuku ile karıştırılmaması gerektiğini unutmayın.
  • Ticaret hukukunun temel aktörünün (failinin) 'tacir' olduğunu, işletme veya tüzel kişiliğin tek başına bu tanımı karşılamadığını aklınızda tutun.
  • 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yayım tarihi (14.02.2011) ile yürürlük tarihini (1 Temmuz 2012) karıştırmayın.
  • Türk Ticaret Kanunu'ndaki altı ana konunun tamamı kanun kapsamındadır ancak temel müfredatın ticari işletme, şirketler ve kıymetli evrak hukuku olduğunu unutmayın.
  • Borçlar Kanunu'nun bazı maddelerinin (simsarlık, komisyon, ticari temsilciler, adi şirketler) ticaret hukukunun kaynakları arasında yer aldığını göz ardı etmeyin.
  • Sınai Mülkiyet Kanunu'nun marka, patent, tasarım ve coğrafi işaretleri düzenlediğini, bunun da ticaret hukukunun kaynakları arasında sayıldığını hatırlayın.