Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » Kamu Yönetimi Lisans Programı » Siyaset Bilimine Giriş

Ünite 3: İktidar, Otorite, Meşruiyet, Hegemonya — Doğru/Yanlış

Gösterilen tanım o kavrama ait mi? 13 soru var.

1 / 130 doğru

Yanlış Bilinç

Klasik Marksist yaklaşımda, işçi sınıfının egemen ideolojinin etkisi altında kalarak kendi gerçek sınıfsal çıkarlarının farkına varamaması durumunu ifade eden kavramdır.

Yanlış Bilinç — Klasik Marksist yaklaşımda, işçi sınıfının egemen ideolojinin etkisi altında kalarak kendi gerçek sınıfsal çıkarlarının farkına varamaması durumunu ifade eden kavramdır.

Devletin İdeolojik Aygıtları — Louis Althusser'in kavramsallaştırdığı; okul, aile, medya ve din gibi kurumlar aracılığıyla bireyleri sistemin ihtiyaç duyduğu itaatkar özneler olarak inşa eden yapılardır.

Meşruiyet — Siyasal bir sistemin, kurumların ve kuralların toplum tarafından en uygun, doğru ve adil olanlar olduğuna dair var olan geniş toplumsal konsensüs ve onay durumudur.

Gündem Belirleme — Steven Lukes'un iktidarın üç boyutundan ikincisi olarak tanımladığı; neyin karar konusu olup olamayacağını belirleyerek bazı kritik meseleleri politika dışı bırakma gücüdür.

Yasal-Ussal Meşruiyet — Modern toplumlarda geçerli olan, meşruiyetin kaynağını yazılı, akılcı, soyut ve öngörülebilir yasal prosedürlerden ile bürokratik kurallardan alan meşruiyet tipidir.

İktidar — Bir şahıs, grup veya kurumun, başka bir şahıs, grup veya kurumun davranış, düşünce ve kararlarını belirleme, etkileme ve değiştirme kapasitesidir. Sadece siyasal alanla sınırlı olmayıp ailede, okulda ve gündelik yaşamda da mevcuttur.

Otorite — İktidar uygulayıcılarının yönetilenler tarafından meşru kabul edilmesiyle kazandıkları, rızaya dayalı yönetme hakkıdır. Güç kullanımına ihtiyaç duymadan itaat sağlama kapasitesini ifade eder.

Hegemonya — Egemen bir sınıfın, sadece zor kullanarak değil, sivil toplum kanallarıyla kendi dünya görüşünü ve değerlerini tüm topluma yayarak rızaya dayalı bir liderlik kurması durumudur.

Geleneksel Meşruiyet — İktidara itaat etmenin temelinde dinsel, kutsal ve çok eski zamanlardan beri süregelen geleneklerin yer aldığı, değişimi reddeden durağan meşruiyet tipidir.

Sivil Toplum (Gramsci) — Kilise, okul, basın ve sendika gibi devletin doğrudan zor aygıtı olmayan, bireylerin toplumsallaştığı ve egemen sınıfın hegemonyasını rıza yoluyla ürettiği geniş alandır.

Patrimonyalizm — Yöneten ile yönetilen arasındaki ilişkinin aile reisi ile çocukları arasındaki ilişkiye benzediği, devletin yöneticinin kişisel mülkü sayıldığı geleneksel otorite biçimidir.

Düşünce Kontrolü — İktidarın, kitlelerin arzu, istek ve ihtiyaçlarını manipüle ederek mevcut düzene karşı çıkmalarını engellemesi ve zihinsel düzeyde rıza üretmesi boyutudur.

Karizmatik Otorite — Kitlelerin belirli bir lidere olağanüstü, kahramansı ve istisnai yetenekler atfetmesiyle ortaya çıkan, kuralları dışlayan kriz dönemi otorite tipidir.