Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » Kamu Yönetimi Lisans Programı » Vergi Hukuku

Ünite 7: Vergi Alacağının Doğması ve Vergilendirme Süreci — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 40 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Vergiyi Doğuran Olay — Vergi alacağının doğması için, verginin konusu ile mükellefi arasında kanunun aradığı şartların ve ilişkinin kurulmasını ifade eden somut hukuki veya maddi olaydır. Örneğin, gelir vergisinde gerçek bir kişinin kazanç ve irat elde etmesi bu olayı oluşturur.

Verginin Tarhı — Vergi alacağının, kanunlarında gösterilen matrah ve oranlar üzerinden vergi dairesince hesaplanarak miktar itibarıyla tespit edilmesini sağlayan belirtici (açıklayıcı) nitelikteki idari işlemdir.

Beyannameye Dayanan Tarh — Mükellefin veya vergi sorumlusunun yazılı olarak beyan ettiği matrah üzerinden vergi dairesinin vergiyi hesaplayıp tahakkuk fişiyle tarh ettiği, Türk vergi sistemindeki ana tarh usulüdür.

İkmalen Vergi Tarhı — Bir vergi tarh edildikten sonra, bu vergiye ilişkin olarak ortaya çıkan ve defter, kayıt, belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak miktarı tespit edilen bir matrah farkı üzerinden yapılan tamamlayıcı tarhiyattır.

Resen Vergi Tarhı — Vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgeler gibi maddi delillere dayanılarak tespit edilmesine imkân bulunmayan hâllerde, takdir komisyonları veya inceleme elemanlarınca belirlenen matrah üzerinden yapılan tarhiyattır.

Verginin İdarece Tarhı — Mükelleflerin kanuni sürede başvurmamaları veya ödevlerini yerine getirmemeleri nedeniyle zamanında tarh edilemeyen verginin, kanunen belirlenen matrahlar üzerinden idare tarafından tarh edilmesidir.

Tebliğ — Vergilendirmeyi ilgilendiren ve hukuki sonuç doğuran her türlü belge ve yazının, yetkili makamlar tarafından mükellefe veya ceza sorumlusuna kanuni usullere uygun olarak yazı ile bildirilmesidir.

Tahakkuk — Tarh ve tebliğ edilen bir verginin, dava açma süresinin geçmesi veya yargı kararının kesinleşmesi gibi nedenlerle ödenmesi gereken aşamaya gelmesini ifade eden hukuki durumdur.

Tahsil — Miktar olarak belirlenmiş ve tahakkuk etmiş olan vergi borcunun, mükellef tarafından kanuna uygun surette ödenerek ortadan kaldırılmasına yönelik inşai nitelikteki idari işlemdir.

Tahakkuk Fişi — Beyannameye dayanan tarh usulünde, vergi dairesinin beyannameyi alması üzerine düzenlediği, verginin tarh ve tahakkuk ettiğini gösteren ve beyanname alındısı yerine geçen belgedir.

İhtirazi Kayıt — Mükellefin beyanname verirken belirli hukuki gerekçelerle tarhiyata karşı çekince koymasıdır; bu sayede beyan usulünde dahi tarh edilen vergiye karşı dava açma hakkı saklı tutulur.

Münferit Beyanname — Dar mükellef gerçek kişilerin, yıllık beyanname ile bildirmeye mecbur olmadıkları ve vergisi kaynakta kesilmemiş kazançlarını bildirmek için kullandıkları özel beyanname türüdür.

Muhtasar Beyanname — İşverenler veya vergi tevkifatı yapmaya mecbur olan diğer kişilerin, nakden veya hesaben yaptıkları ödemelerden kestikleri vergileri topluca bildirdikleri beyannamedir.

Takdir Komisyonu — Resen vergi tarhında matrah takdir etmekle görevli olan, idari ve yerel temsilcilerden oluşan ve resen tarhiyatın hazırlayıcı işlemini yürüten özel komisyondur.

İhbarname — İkmalen, resen veya idarece tarh edilen vergiler ile kesilen cezaların, mükellefe ve sorumlulara bildirilmesi amacıyla düzenlenen ve tebliğ edilen resmi belgedir.

İlan Yoluyla Tebliğ — Muhatabın adresinin bilinmemesi veya posta ile tebliğ imkânının bulunmaması durumunda, tebliğ evrakının askıya çıkarılması ve gazete ilanı yoluyla duyurulması usulüdür.

Tahakkuku Tahsile Bağlı Vergi — Mahiyeti gereği verginin tahsil edilmesiyle tahakkuk işleminin de aynı anda gerçekleştiği vergilerdir; belediyelerce alınan eğlence vergisi buna örnektir.

Tarh Zaman Aşımı — Vergiyi doğuran olayın meydana geldiği yılı izleyen takvim yılının başından itibaren başlayan ve idarenin vergi tarh etme yetkisini sınırlayan 5 yıllık süredir.

Maddi Delil — Vergi hukukunda ikmalen tarhiyata dayanak oluşturan, defter, kayıt, fatura ve makbuz gibi mükellefin faaliyetlerini somut olarak ispatlayan yazılı vesikalardır.

Hukuka Uygunluk Karinesi — İdari işlemlerin, yetkili yargı organlarınca iptal edilinceye kadar hukuka uygun kabul edilerek uygulanmaya devam etmesini sağlayan temel idare hukuku ilkesidir.