Seçim SistemiEn basit anlamıyla temsilcilerin belirlenmesinde ve alınan oyların milletvekilliklerine dönüştürülmesinde kullanılan teknik usuldür. Geniş anlamda ise seçme-seçilme yeterliliği, oy verme usulleri ve seçim denetimi gibi tüm süreçleri kapsar.
Milli ÇevreÜlke sınırlarının tamamının tek bir seçim çevresi olarak kabul edildiği sistemdir. İsrail ve Monaco'da uygulanan bu sistemde partiler meclis üye sayısı kadar aday gösterir ve aldıkları oy oranında temsil edilirler.
Dar Çevre SistemiHer seçim çevresinden sadece bir milletvekilinin seçilebildiği, diğer adıyla tek isimli seçim bölgesini ifade eden sistemdir. Fransa'da V. Cumhuriyet döneminde yaklaşık 100 bin vatandaşı içeren bölgelerle denenmiştir.
Geniş Çevre SistemiBirden fazla milletvekilinin seçilebildiği, genellikle mülki taksimatın (il sınırlarının) esas alındığı seçim çevresi sistemidir. Türkiye'de her ilin bir seçim çevresi kabul edilmesi bu sisteme örnektir.
Küp KanunuTek isimli tek turlu çoğunluk sisteminde partilerin aldıkları oy oranları ile kazandıkları sandalye oranları arasındaki asimetriyi açıklayan matematiksel formüldür. Bu kanuna göre oyların küpü oranında bir parlamento temsili ortaya çıkar.
Marjinal Seçim Çevreleriİngiltere'deki iki partili sistemde, partilerin sadık kalelerinden farklı olarak seçimden seçime siyasi eğilimi değişen ve yüzer oylarıyla genel seçim sonucunu belirleyen kritik seçim bölgeleridir.
Nispi Temsil SistemiÇoğunluk sisteminin adaletsiz sonuçlarını önlemek amacıyla her siyasi partiye aldığı oy oranında parlamentoda temsil imkanı sağlamayı hedefleyen adalet esaslı sistemdir.
d'Hondt UsulüNispi temsil sisteminde artık oy bırakmayacak şekilde geliştirilmiş, partilerin oylarının sırasıyla tam sayılara bölünmesi ve çıkan sonuçların büyüklük sırasına göre sandalyelerin dağıtılması esasına dayanan en ideal kabul edilen yöntemdir.
Milli Bakiye SistemiSeçim çevrelerinde yapılan ilk dağıtımdan sonra kalan artık oyların ve boş sandalyelerin ulusal düzeyde tek bir havuzda birleştirilerek dağıtılmasını öngören, küçük partilerin lehine olan sistemdir.
HürriyetBireyin herhangi bir dış zorlama olmaksızın bir şeyi yapma veya yapmama, belirli bir şekilde davranıp davranmama yönündeki soyut erkidir.
HakHürriyetin somutlaştırılmış, hukuken tanınmış ve ihlali durumunda mahkemeler önünde ileri sürülerek korunması talep edilebilir hale gelmiş şeklidir.
Negatif Statü HaklarıDevletin müdahale edemeyeceği, bireyin özel ve dokunulmaz alanını koruyan, devlete pasif kalma ödevi yükleyen kişisel haklardır. Konut dokunulmazlığı ve kişi güvenliği bu haklardandır.
Pozitif Statü HaklarıBireylere devletten olumlu bir davranış, hizmet veya yardım isteme yetkisi veren, devletin aktif edimde bulunmasını gerektiren sosyal ve ekonomik haklardır. Sağlık ve eğitim hakkı örnek gösterilebilir.
Aktif Statü HaklarıKişinin devlet yönetimine ve siyasi mekanizmalara katılımını sağlayan haklardır. Seçme, seçilme, siyasi parti kurma ve dilekçe hakları bu gruptadır.
Hakkın Özü (Çekirdek Alan)Temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılmasında devletin hiçbir şekilde dokunamayacağı, sınırlandırma yapıldığında hakkı tamamen kullanılamaz hale getirmeyen asgari koruma alanıdır.
