Ünite 12: BÖLGESEL SORUNLAR - 2: Ortadoğu ve Asya Coğrafyası — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Balfour Deklarasyonu ile 1939 tarihli 'White Paper' (Beyaz Kağıt) kararlarını Britanya'nın Filistin politikası açısından karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Balfour Deklarasyonu (1917) Yahudilere Filistin'de bir yurt vaat ederek Siyonist harekete resmi destek sağlarken, 1939 Beyaz Kağıt kararı Arap ayaklanmalarını yatıştırmak amacıyla Yahudi göçünü kısıtlamıştır. Bu durum, Britanya'nın bölgedeki konjonktüre göre denge ve güvenlik odaklı politika değişikliklerine gittiğini gösterir.
Alıştırma 2myders hazırladı
1993 yılında imzalanan Oslo Antlaşması'nın barış sürecini başlatmadaki önemini ve bu süreci baltalayan radikal eylemleri araştırarak bir tablo halinde özetleyiniz.
Yanıt / ipucu
Oslo Antlaşması, tarafların birbirini tanıması ve Filistin Özerk Yönetimi'nin kurulması açısından tarihi bir dönüm noktasıdır. Ancak İbrahim Camii katliamı, Hamas'ın intihar saldırıları ve Başbakan Rabin'in suikasta uğraması gibi radikal eylemler barış sürecinin sekteye uğramasına neden olmuştur.
Alıştırma 3myders hazırladı
Kürt Sorunu'nun bölgesel boyutunu anlamak adına, bu sorunun Türkiye, Irak, İran ve Suriye'deki tarihsel yansımalarını ve aktörlerini karşılaştırarak tartışınız.
Yanıt / ipucu
Kürt sorunu, Lozan sonrasında sınırların çizilmesiyle bölgesel bir nitelik kazanmıştır. Türkiye'de Şeyh Said ve PKK, Irak'ta Barzani hareketi ve Baas baskıları, İran'da PJAK ve Suriye'de PYD gibi farklı aktörler ve dinamikler üzerinden her ülkenin kendi iç ve dış güvenlik politikasını etkilemiştir.
Alıştırma 4myders hazırladı
1991 Körfez Savaşı ile 2003 Irak'ın İşgali arasındaki temel gerekçe, uluslararası koalisyon yapısı ve BM kararları açısından farkları analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
1991 Körfez Savaşı, Irak'ın Kuveyt'i işgaline karşı geniş bir uluslararası koalisyon ve net BM kararlarıyla yürütülmüş meşru bir müdahaledir. 2003 işgali ise kitle imha silahları iddiasıyla, BM Güvenlik Konseyi onayı olmaksızın ABD-İngiltere koalisyonunun tek taraflı önleyici müdahale stratejisine dayanmaktadır.
Alıştırma 5myders hazırladı
Afganistan'da 1979 Sovyet işgalinden 2001 yılındaki ABD müdahalesine kadar geçen süreçte Taliban'ın ortaya çıkışını ve iktidara geliş dinamiklerini inceleyiniz.
Yanıt / ipucu
Sovyetlerin 1989'da çekilmesinin ardından mücahit gruplar arasındaki iç savaş ülkeyi istikrarsızlığa sürüklemiştir. Bu otorite boşluğunda, Pakistan desteğiyle 1994'te ortaya çıkan radikal Taliban hareketi, düzen ve güvenlik vaat ederek 1996'da Kabil'i ele geçirmiş ve şeriat rejimini kurmuştur.
