Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Bir sağlık kuruluşunda 'beşeri özellik' kavramının önemini düşünerek, bir yöneticinin çalışanlarıyla ilişkilerinde bu özelliği nasıl göz önünde bulundurması gerektiğini örneklerle açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Yönetimin temelinde insan unsuru yatar; bu nedenle yönetici, çalışanların sadece birer iş gücü değil, duygu ve sosyal ihtiyaçları olan bireyler olduğunu kabul etmelidir. Örneğin, çalışanların motivasyonunu artırmak için empati kurmalı, onlara değer vermeli ve sadece teknik süreçlere değil, insan ilişkilerine de odaklanmalıdır.
Alıştırma 1myders hazırladı
Yönetimin 'beşeri özellik' taşıması ne anlama gelmektedir? Bir hastane ortamından örnekler vererek, insan yönetimi ile kaynak (tıbbi cihaz, malzeme) yönetimi arasındaki farkı açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Yönetimin beşeri özelliği, hem yöneten hem de yönetilen tarafın insan olması demektir. Hastanede başhekimin doktorları motive etmesi ve yönlendirmesi insan yönetimine (beşeri) örnekken, ameliyathane cihazlarının veya ilaç stoklarının takibi teknik birer gütme/sürme faaliyetidir.
Alıştırma 2myders hazırladı
Yönetim fonksiyonlarından 'Planlama' ve 'Denetim' arasındaki ilişkiyi karşılaştırarak, planlama yapılmadan etkili bir denetimin neden mümkün olamayacağını tartışınız.
Yanıt / ipucu
Denetim, gerçekleşen sonuçların önceden belirlenmiş hedeflerle karşılaştırılması sürecidir. Planlama yapılmadığında karşılaştırma yapılacak standartlar ve hedefler var olmayacağından, denetim fonksiyonu işlevsiz kalır ve başarı ölçülemez.
Alıştırma 2myders hazırladı
Yönetim fonksiyonlarından 'Planlama' sürecinde kullanılan '6N 1K' kuralını açıklayınız. Bir sağlık merkezinde grip aşısı kampanyası düzenleyeceğinizi varsayarak bu kuralı uygulayınız.
Yanıt / ipucu
6N 1K kuralı; neyin, nerede, ne zaman, niçin, nasıl, neden ve kim tarafından yapılacağını önceden belirlemeyi ifade eder. Grip aşısı kampanyasında; aşının ne zaman yapılacağı, hangi personelin görev alacağı ve bütçenin nasıl kullanılacağı bu kural çerçevesinde planlanır.
Alıştırma 3myders hazırladı
Bir hastane organizasyonunu hayal ederek; üst, orta ve alt kademe yöneticilerin görevlerini 'stratejik', 'taktik' ve 'işlevsel' düzeyler açısından örneklendiriniz.
Yanıt / ipucu
Üst kademe (Genel Sekreter) hastanenin 5 yıllık vizyonunu ve stratejik planını belirler; orta kademe (Başhekim) bu planı bölümlere aktararak koordinasyonu sağlar; alt kademe (Başhemşire/Servis Sorumlusu) ise günlük hasta bakım hizmetlerinin doğrudan denetimini ve yürütülmesini üstlenir.
Alıştırma 3myders hazırladı
Yönetim kademelerinden üst, orta ve alt kademeleri bir üniversite hastanesi yapısı üzerinden örneklendirerek, her bir kademenin temel sorumluluk alanlarını karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Üst kademeyi rektör veya hastane genel sekreteri (stratejik kararlar), orta kademeyi başhekim veya bölüm müdürleri (taktik kararlar ve köprü görevi), alt kademeyi ise başhemşire veya servis sorumluları (doğrudan hizmetin denetimi) temsil eder.
Alıştırma 4myders hazırladı
Yönetim sürecinde '6N 1K' kuralını kullanarak, bir sağlık merkezinde gerçekleştirilecek 'Grip Aşısı Kampanyası' için taslak bir planlama çalışması hazırlayınız.
Yanıt / ipucu
Planlama kapsamında; neyin yapılacağı (grip aşısı), niçin yapılacağı (toplum sağlığı), nerede, ne zaman, nasıl, kim tarafından (sağlık personeli) ve kime yapılacağı soruları netleştirilerek kaynakların optimum kullanımı ve esnek bir uygulama şeması oluşturulmalıdır.
Alıştırma 4myders hazırladı
Bir yöneticinin 'mikro yönetim' tuzağına düşmesinin organizasyon ve çalışanlar üzerindeki olumsuz etkilerini tartışınız. Bu durumun önüne geçmek için hangi yetkinlikler geliştirilmelidir?
Yanıt / ipucu
Mikro yönetim, çalışanların inisiyatif almasını engeller, motivasyonu düşürür ve yöneticinin zamanını tüketir. Bunun önüne geçmek için yöneticinin işi delege etme, güven yaratma ve astlarına inisiyatif tanıma yetkinliklerini geliştirmesi gerekir.
Alıştırma 5myders hazırladı
Bir yöneticinin 'mikro yönetim' (aşırı detaycı denetim) tuzağına düşmesinin organizasyon ve çalışanlar üzerindeki olumsuz etkilerini araştırarak, bunun yerine hangi yetkinlikleri kullanması gerektiğini belirtiniz.
Yanıt / ipucu
Mikro yönetim çalışanların inisiyatif alma becerisini köreltir, motivasyonu düşürür ve yöneticinin stratejik işlere odaklanmasını engeller. Bunun yerine yönetici, işi delege etme, çalışanlara güven duyma, yetki devretme ve koçluk becerilerini kullanmalıdır.
Alıştırma 5myders hazırladı
Denetim fonksiyonunun son aşaması olan 'düzeltici önlemlerin alınması' sürecini açıklayınız. Bir hastanede poliklinik bekleme sürelerinin hedeflenen süreyi aşması durumunda nasıl bir denetim ve düzeltme süreci işletilmelidir?
Yanıt / ipucu
Denetim sürecinde önce standart belirlenir (örn. max 15 dk bekleme), gerçekleşen durum ölçülür ve sapma varsa düzeltici önlem alınır. Bekleme süresi aşılmışsa, personel sayısı artırılarak veya randevu sistemi optimize edilerek düzeltici işlem uygulanır.
