Alıştırmalar
← Ünite 4

Ünite 4: 4. Ünite - Eğitimin Felsefi Temelleri — Alıştırmalar

Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.

  1. Alıştırma 1myders hazırladı
    Brauner ve Burns'ün 'eğitimi felsefeden ayırmayı, yanında köpeği olmayan bir görme engellinin yolunu yitirmesine benzetmesi' ifadesini temel alarak, felsefeden yoksun bir eğitim sisteminde ne tür sorunlar yaşanabileceğini tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    Felsefeden yoksun bir eğitim sistemi net bir amaçtan ve vizyondan mahrum kalır. Bu durum, eğitim uygulamalarının tutarsızlaşmasına, ezbere dayalı hale gelmesine ve toplumsal/bireysel ihtiyaçlara yanıt veremeyen yönetsel savrulmalara yol açar.
  2. Alıştırma 1myders hazırladı
    Eğitim felsefesinin felsefenin dört temel uğraş alanı (ontoloji, epistemoloji, aksiyoloji ve mantık) ile olan ilişkisini gösteren bir kavram haritası hazırlayınız ve her bir alanın eğitim programının hangi boyutuna kaynaklık ettiğini kısaca açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Ontoloji eğitimdeki insan modelini, epistemoloji öğretilecek bilgi ve içeriği, aksiyoloji eğitimin hedeflerini ve kazandırılacak değerleri, mantık ise öğrencilere kazandırılacak eleştirel düşünme yöntemlerini belirler.
  3. Alıştırma 2myders hazırladı
    Felsefenin uğraş alanlarından olan Epistemoloji ve Aksiyoloji kavramlarının eğitim programlarındaki yansımalarını karşılaştırarak örneklerle açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Epistemoloji eğitim programının içeriğini ve hangi bilgilerin öğretilmeye değer olduğunu (örneğin fen bilgisi müfredatı) belirlerken; aksiyoloji eğitimin kazandırmayı hedeflediği ahlaki ve estetik değerleri (örneğin dürüstlük, adalet ve sanat sevgisi) şekillendirir.
  4. Alıştırma 2myders hazırladı
    İdealizm, realizm, pragmatizm ve varoluşçuluk akımlarının 'insan doğası' ve 'eğitimin amacı' konularına yaklaşımlarını karşılaştıran özet bir tablo oluşturunuz.
    Yanıt / ipucu
    İdealizm zihinsel ve ruhsal gelişimi, realizm çevreye uyumu ve bilgi aktarımını, pragmatizm yaşantı yoluyla sorun çözmeyi, varoluşçuluk ise bireysel özgürlük ve sorumluluğu merkeze alır.
  5. Alıştırma 3myders hazırladı
    Pragmatizm (Yararcılık) ile İdealizm (Ülkücülük) felsefelerinin eğitim anlayışlarını, öğrencinin rolü ve okulun işlevi açısından karşılaştıran bir tablo taslağı hazırlayınız.
    Yanıt / ipucu
    İdealizmde öğrenci zihinsel süreçlerini geliştiren pasif bir alıcı, okul ise entelektüel gelişim merkezidir. Pragmatizmde ise öğrenci yaşayarak öğrenen aktif bir katılımcı, okul ise hayatın kendisini temsil eden demokratik bir laboratuvardır.
  6. Alıştırma 3myders hazırladı
    Geleneksel eğitim kuramları olan Daimicilik ve Esasicilik ile çağdaş eğitim kuramları olan İlerlemecilik ve Yeniden Yapılanmacılık arasındaki temel farkları öğretmenin rolü ve öğrenci merkezlilik açılarından tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    Daimicilik ve esasicilik öğretmen merkezli olup evrensel doğruların ve kültürel mirasın aktarımını savunurken; ilerlemecilik ve yeniden yapılanmacılık öğrenci merkezlidir, sorun çözmeye ve toplumsal değişime odaklanır.
  7. Alıştırma 4myders hazırladı
    Daimicilik ve İlerlemecilik eğitim felsefesi kuramlarının 'öğretim yöntemleri' ve 'müfredat içeriği' konularındaki temel farklarını araştırıp analiz ediniz.
    Yanıt / ipucu
    Daimicilik, değişmeyen evrensel doğruları aktarmak için klasik yapıtların okunmasını ve entelektüel tartışmaları savunur. İlerlemecilik ise öğrenci merkezli olup, çocukların ilgi alanlarına dayalı problem çözme ve yaparak-yaşayarak öğrenme yöntemlerini benimser.
  8. Alıştırma 4myders hazırladı
    Brauner ve Burns'ün 'eğitimi felsefeden ayırmayı, yanında köpeği olmayan bir görme engellinin yolunu yitirmesine benzetmesi' sözünden yola çıkarak, felsefi temeli olmayan bir eğitim sisteminde ne tür sorunlar yaşanabileceğini örneklerle açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Felsefi temelden yoksun bir eğitim sistemi net bir insan yetiştirme modeline sahip olamaz, amaçsız kalır ve sürekli değişen tutarsız uygulamalarla yönünü kaybeder.
  9. Alıştırma 5myders hazırladı
    Türk eğitim sisteminin tarihsel gelişimini inceleyerek, medreselerdeki 'veli insan tipi' yetiştirme ülküsü ile Cumhuriyet dönemi eğitim felsefesinin insan yetiştirme modeli arasındaki farkları değerlendiriniz.
    Yanıt / ipucu
    Medreseler dini değerlere bağlı, inançlı ve geleneksel bir insan tipi yetiştirmeyi amaçlarken; Cumhuriyet dönemi eğitim felsefesi laik, bilimsel, çağdaş, demokratik ve pragmatik değerlerle donatılmış, toplumsal ve ekonomik kalkınmaya katkı sunacak bireyler yetiştirmeyi hedefler.
  10. Alıştırma 5myders hazırladı
    Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarında eğitim sisteminin şekillenmesinde Ziya Gökalp'in fikirlerinin ve pragmatik felsefenin (John Dewey) etkilerini araştırarak, bu etkilerin günümüz Türk eğitim sistemindeki yansımalarını değerlendiriniz.
    Yanıt / ipucu
    Cumhuriyet dönemi, Gökalp'in milli terbiye anlayışı ile Dewey'in pragmatik ve ilerlemeci eğitim modelini birleştirerek laik, bilimsel, uygulamalı ve ulusal bir eğitim felsefesi inşa etmiştir.