Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Gelişim, büyüme ve olgunlaşma kavramları arasındaki farkları ve ilişkileri netleştirmek adına, bir çocuğun yazı yazmayı öğrenme sürecini bu üç kavramı kullanarak analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Çocuğun el ve parmak kemiklerinin büyümesi fiziksel değişimi (büyümeyi), kalem tutabilecek kas ve sinir koordinasyonuna erişmesi biyolojik hazır oluşu (olgunlaşmayı), kalemi doğru tutup harfleri yazabilmesi ise deneyim ve pratikle gerçekleşen öğrenmeyi temsil eder. Bu üç unsurun etkileşimiyle yazı yazma gelişimi tamamlanır.
Alıştırma 1myders hazırladı
Gelişim, büyüme ve olgunlaşma kavramları arasındaki farkları ve ilişkileri açıklayabilmek için, bir çocuğun yazı yazmayı öğrenme sürecini bu üç kavram üzerinden analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Yazı yazabilmek için çocuğun el ve parmak kemiklerinin büyümesi (büyüme), kalemi tutabilecek kas ve sinir koordinasyonuna ulaşması (olgunlaşma) ve son olarak harfleri çizmek için pratik yapması (öğrenme) gerekir. Bu üç unsurun etkileşimi gelişimi oluşturur.
Alıştırma 2myders hazırladı
Çocuk gelişimindeki 'hazırbulunuşluk' ve 'kritik dönem' kavramlarını karşılaştırarak, her bir kavram için dil gelişimi alanından birer örnek veriniz.
Yanıt / ipucu
Hazırbulunuşluk, çocuğun bir beceriyi kazanmak için gereken biyolojik olgunluğa, ön bilgilere ve isteğe sahip olmasıdır (örneğin, kelime söylemek için ses taklitleri yapabilmesi); kritik dönem ise bu becerinin kazanılması için çevresel uyaranlara en açık olunan sınırlı zaman dilimidir (örneğin, 8-12 aylar arasında konuşma seslerine maruz kalması).
Alıştırma 2myders hazırladı
Hazırbulunuşluk ve kritik dönem kavramlarını karşılaştırarak, bir çocuğun dil gelişiminde bu iki kavramın nasıl rol oynadığını örneklerle tartışınız.
Yanıt / ipucu
Kritik dönem, dil edinimi için biyolojik olarak en duyarlı olunan (örneğin ilk yıllar) zaman dilimini ifade ederken; hazırbulunuşluk, çocuğun konuşmaya başlamak için gerekli ses tellerinin olgunluğuna, konuşma isteğine ve ön bilgilere sahip olmasını kapsar.
Alıştırma 3myders hazırladı
Atipik gelişim gösteren ya da gelişimsel risk altındaki çocukların erken dönemde fark edilmesinin önemini araştırarak, Türkiye'de bu amaçla yürütülen aile eğitimi programlarını kısaca açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Erken fark etme, çocuğun gelişimsel sapmalarının erken müdahale programlarıyla en aza indirilmesini sağlar. Ülkemizde Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen 0-18 yaş gruplarına yönelik Aile Eğitimi Kurs Programları, ebeveynlerin riskleri erken fark etmelerini ve ebeveynlik becerilerini geliştirmelerini amaçlar.
Alıştırma 3myders hazırladı
Atipik gelişim gösteren veya risk altındaki çocukların erken dönemde belirlenmesinin önemini araştırarak, Türkiye'de bu amaçla sunulan aile eğitimi ve destek hizmetlerini örneklendiriniz.
Yanıt / ipucu
Erken müdahale, çocukların gelişimsel farklarının kalıcı sorunlara dönüşmesini önler. Türkiye'de MEB Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü'nün Aile Eğitimi Kurs Programları ve Sağlık Bakanlığı'nın çocuk sağlığı izleme çalışmaları bu amaca hizmet eder.
Alıştırma 4myders hazırladı
'Gelişim bir bütündür' ilkesini temel alarak, bir bebeğin desteksiz oturmaya ve yürümeye başlamasının (motor gelişim), onun dil ve sosyal gelişim alanlarını nasıl etkileyeceğini tartışınız.
Yanıt / ipucu
Yürümeye başlayan çocuk çevresini daha aktif keşfeder, yeni nesnelerle karşılaşır ve yetişkinlerle etkileşimi artar; bu durum nesnelerin isimlerini öğrenmesini (dil gelişimi) ve çevresiyle iletişim kurarak sosyalleşmesini (sosyal gelişim) doğrudan olumlu yönde tetikler.
Alıştırma 4myders hazırladı
Gelişimin 'baştan ayağa / içten dışa' ve 'genelden özele' ilkelerini göz önünde bulundurarak, bir bebeğin motor becerilerinin (tutma, yakalama, yürüme) gelişim sırasını açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Bebek önce başını dik tutar, sonra gövdesini kontrol edip oturur ve en son bacaklarını kullanarak yürür (baştan ayağa). Benzer şekilde, önce tüm koluyla bir nesneye uzanıp kaba kavrama yaparken, zamanla parmak kaslarını kullanarak ince nesneleri tutar (genelden özele).
Alıştırma 5myders hazırladı
Arnold Gesell'in Olgunlaşma Kuramı ile Davranışçı Kuramın (Skinner, Watson) çocuk gelişimine bakış açılarını, kalıtım ve çevre odaklılık yönünden karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Gesell'in Olgunlaşma Kuramı gelişimin birincil olarak genetik plan (kalıtım) doğrultusunda gerçekleştiğini ve çevrenin rolünün çok sınırlı olduğunu savunurken; Davranışçı Kuram gelişimi tamamen çevresel deneyimler, pekiştireçler ve öğrenme (çevre) süreçleriyle açıklar.
Alıştırma 5myders hazırladı
Arnold Gesell'in Olgunlaşma Kuramı ile Davranışçı Kuramın (Skinner, Watson) çocuk gelişimine bakış açılarını, kalıtım ve çevre odağında karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Gesell'in Olgunlaşma Kuramı gelişimin öncelikle genetik bir plan dahilinde (kalıtım) gerçekleştiğini savunurken, Davranışçı Kuram gelişimi tamamen çevresel uyaranlar, pekiştireçler ve deneyimler (çevre/öğrenme) üzerinden açıklar.
