Eşleştirme
Ana Sayfa
Üniversiteler
Dersler
Özellikler
Çalışma Planı
Uygulama
Hakkımızda
İletişim
Sepet
Premium
Giriş Yap
Ücretsiz Kayıt Ol
Ana Sayfa
»
Anadolu Üniversitesi AÖF
»
Felsefe Lisans Programı
» Felsefe
← Ünite 3
Paylaş
←
Ünite 2 Eşleştirme
Ünite 3
Metafizik
Ünite 4 Eşleştirme
→
Ünite 3: Metafizik — Kavram Eşleştirme
Tur 1 / 4
0 / 5 eşleşti
Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.
Kavramlar
Metafizik
Ontoloji
Töz
Görünüş-Gerçeklik Ayrımı
Antinomi
Tanımlar
Yukarıdan bir kavram seç.
Var olmak için kendisinden başka hiçbir şeye ihtiyaç duymayan, bağımsız ve kendinden kaim varlıktır. Töz metafiziğinin temel kavramını oluşturur.
İnsanın duyularının onu varlığın görünüşüne götürürken, aklının gerçekliğe nüfuz etmesini sağladığını öne süren temel metafizik ayrımıdır. Metne göre ilk filozoflardan beri metafiziğin temel taşlarındandır.
Biri tez, diğeri antitez olacak şekilde, birbiriyle tutarsızlık ilişkisi içinde bulunan iki önermeden meydana gelen önerme çiftidir. Kant'a göre akıl metafizik alanda bir başına kaldığında bu çelişkilere düşer.
Varlığa ilişkin genel ve rasyonel soruşturma yürüten, fizikötesi alanları ve ilk ilkeleri inceleyen felsefenin temel dalıdır. Aristoteles tarafından 'ilk felsefe' olarak adlandırılmıştır.
Varlığın ne olduğunu, özde ne tür şeylerin var olduğunu ve varoluşun doğasını araştıran metafizik alt dalıdır. Metnimize göre ontoloji olarak metafizik, töz metafiziği, süreç felsefesi ve varoluş felsefesi olmak üzere üçe ayrılır.
Metafizik
— Varlığa ilişkin genel ve rasyonel soruşturma yürüten, fizikötesi alanları ve ilk ilkeleri inceleyen felsefenin temel dalıdır. Aristoteles tarafından 'ilk felsefe' olarak adlandırılmıştır.
Ontoloji
— Varlığın ne olduğunu, özde ne tür şeylerin var olduğunu ve varoluşun doğasını araştıran metafizik alt dalıdır. Metnimize göre ontoloji olarak metafizik, töz metafiziği, süreç felsefesi ve varoluş felsefesi olmak üzere üçe ayrılır.
Töz
— Var olmak için kendisinden başka hiçbir şeye ihtiyaç duymayan, bağımsız ve kendinden kaim varlıktır. Töz metafiziğinin temel kavramını oluşturur.
Görünüş-Gerçeklik Ayrımı
— İnsanın duyularının onu varlığın görünüşüne götürürken, aklının gerçekliğe nüfuz etmesini sağladığını öne süren temel metafizik ayrımıdır. Metne göre ilk filozoflardan beri metafiziğin temel taşlarındandır.
Antinomi
— Biri tez, diğeri antitez olacak şekilde, birbiriyle tutarsızlık ilişkisi içinde bulunan iki önermeden meydana gelen önerme çiftidir. Kant'a göre akıl metafizik alanda bir başına kaldığında bu çelişkilere düşer.
Realizm (Tümeller Realizmi)
— Tümellerin (özler, türler, İdealar) tikellerden ayrı ve gerçek bir varoluşa sahip olduğunu savunan felsefi görüştür. Platon'un radikal realizmi ve Aristoteles'in ılımlı realizmi buna örnektir.
Nominalizm
— Tümellerin gerçek bir varoluşa sahip olmadığını, yalnızca ağızdan çıkan bir ses ve dilde var olan genel terimler olduğunu savunan görüştür.
Monizm
— Evrende tek bir tözün var olduğunu öne süren öğretidir. Sadece maddenin var olduğunu savunan materyalizm ile sadece zihnin var olduğunu savunan idealizm olmak üzere iki türü vardır.
Düalizm
— Dünyada madde ve zihin olmak üzere birbirine indirsterilemeyen iki ayrı tözün var olduğunu savunan görüştür. En kusursuz temsilcisi Descartes'tır.
Fenomenalizm
— Gerçekten var olduğundan emin olabileceğimiz yegâne şeyin fenomenler (görünüşler) olduğunu, maddi nesnelerin duyu verilerinin toplamından ibaret olduğunu savunan görüştür.
Süreç (Oluş) Felsefesi
— Statik töz metafiziğine karşı çıkarak gerçekliğin temelinde töz değil, yaratıcı gelişim ve sürekli bir değişme süreci bulunduğunu savunan felsefi akımdır (Bergson, Whitehead).
Varoluş Felsefesi (Egzistansiyalizm)
— Varlığı nesnel bir nesne olarak değil, varlık sorusunu sorabilen insana (egzistans) göre tanımlayan, insanın özünü kendi seçimleriyle yarattığını savunan 20. yüzyıl akımıdır (Heidegger, Sartre).
Dasein
— Heidegger'in insan varlığı için kullandığı, özü 'dünyada olma' ve ontolojik bir kavrayışa sahip olma anlamına gelen terimdir.
Kendinde Varlık
— Sartre'ın felsefesinde bilinç dışındaki her şeyi, maddi dünyayı ve kaba varoluşu ifade eden kavramdır (Örn: masadaki sürahi).
Kendisi İçin Varlık
— Sartre'ın felsefesinde bilince sahip olan, varoluşu özden önce gelen insan varlığını ifade eden kavramdır.
Sudur (Türümcülük)
— Evrenin ve varlık alanının ezeli ve ebedi olan Tanrı'dan herhangi bir iradi eylem olmaksızın zorunlulukla türediğini ve yayıldığını savunan teolojik metafizik öğretisidir (Plotinos, Farabi).
Panteizm
— Tanrı ile evrenin bir ve aynı olduğunu, sonlu dünyanın sonsuz Varlık'ın tezahürü veya parçası olduğunu savunan öğretiektir (Spinoza).
Teleoloji
— Doğada ve evrende hiçbir şeyin boşuna olmadığını, her şeyin bir amaca (ereğe) ve ereksel nedenselliğe göre gerçekleştiğini savunan görüştür (Platon, Aristoteles).
Hilomorfizm
— Aristoteles'in evrendeki tüm varlıkların madde ve formdan oluştuğunu, formun maddeye yapı kazandırdığını savunan canlı maddecilik öğretisidir.
Determinizm
— Doğada ortaya çıkan olayların değişmez yasalara tabi olduğunu ve evrende her şeyin zorunlu bir nedensellik bağlantısı içinde gerçekleştiğini savunan yaklaşımdır.
⚑ Bu kavramlarda hata var
Paylaş
←
Ünite 2 Eşleştirme
Ünite 3
Metafizik
Ünite 4 Eşleştirme
→
Ana Sayfa
Dersler
Çalışmam
Hesabım