Ana Sayfa » Anadolu Üniversitesi AÖF » İktisat Lisans Programı » İktisadi Kalkınma

Ünite 7: Teknolojik Gelişme ve Kurumsal Yapının Önemi — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 40 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Teknoloji — İhtiyaç duyulan mal ve hizmetlerin üretimi için gereken üretim faktörlerinin organizasyonu olup, bilginin pratik hayatın ihtiyaçlarına veya insanın çevresini denetleme ve şekillendirme çabalarına uygulanmasıdır.

Buluş — Teknolojik gelişme sürecinin ilk aşaması olup, o güne kadar bilinmeyen yeni bir fikrin veya tekniğin yaratılması durumunu ifade eder.

Yenilik (İnovasyon) — Buluşun ticarileştiği ya da ekonomik yaşama ve kullanıma geçtiği aşamadır; Schumpeter'e göre ürün, süreç ve organizasyonel yenilikler olarak sınıflandırılır.

Dışlanamazlık — Bilginin sahibinin veya işletmenin, bu bilginin başka kişi veya işletmeler tarafından kullanılmasını kolayca engelleyememesi durumudur.

Uluslararası Teknoloji Transferi — Dünyadaki teknolojik gelişmelerin izlenmesi, uygun teknolojinin seçilmesi, ülkeye ithali ve ulusal koşaullara uyarlanarak özümsenmesi, geliştirilmesi ve yayılmasını kapsayan çok aşamalı bir süreçtir.

Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları — Bir ülkeden diğerine transfer edilen sermayenin yatırıma dönüşmesi olup, gelişmekte olan ülkelerin dış kaynak bağımlılığını azaltırken teknoloji ve yönetim bilgisi transferini sağlar.

Teknolojik Açık — İki ülkenin teknoloji düzeyi, yani buluş ve yenilik kapasiteleri arasındaki farkı ifade eder; yeni teknolojiler bu farkı daha da belirginleştirmiştir.

Yaparak Öğrenme — Kenneth Arrow'un modeli olup, bilgiyi üretim sürecinin bir yan ürünü kabul eden ve öğrenmenin deneyim ile tekrarlamalara dayalı olarak maliyetleri düşürüp kaliteyi artırdığını savunan yaklaşımdır.

Aktif Öğrenme — Özümsenen teknolojide uzmanlaşma ve onu geliştirme yönünde bilinçli çaba göstermeyi gerektiren, gelişmiş ülkelerin hedeflediği teknik değişim sürecidir.

Geriden Gelmenin Avantajı — Geç gelen az gelişmiş ülkelerin, öncü ülkelerin katlandığı AR-GE altyapısı ve öğrenme maliyetlerine katlanmadan onların birikimini değerlendirerek daha yüksek hızla kalkınabileceğini savunan tezdir.

Ulusal Yenilik Sistemi — Bilgi ve teknolojinin gelişim sürecinde ülke sınırları içindeki endüstri, devlet ve akademik sistem arasındaki etkileşim ve ilişkilerden oluşan, bilgi yayma gücüne odaklanan yönetim sistemidir.

Kurum — Douglass North'a göre insan ilişkilerinde beklentiler oluşturan, bireylerin etkileşimlerini biçimlendiren ve oyunun kurallarını belirleyen politik, ekonomik ve sosyal kısıtlardır.

İşlem Maliyeti — Değişimi yapılan unsurun özelliklerini ölçmenin bedeli ile hakları korumanın, sözleşmeleri yürürlüğe koymanın, denetlemenin ve uyuşmazlıkları çözmenin maliyetidir.

Yeni Kurumsal İktisat — Neoklasik teorinin aksine mülkiyet hakları ve işlem maliyetleri üzerine kurulu olan, insan davranışlarını şekillendirirken örf, adet ve gelenek gibi sosyal dinamikleri de dikkate alan iktisat okuludur.

Asimetrik Bilgi — Alım satım işlemlerinde veya piyasalarda taraflardan birinin diğerine göre daha iyi veya daha fazla bilgiye sahip olması durumudur; piyasa başarısızlıklarına yol açar.

Bürokrasi — Toplumların oluşturduğu yasaları uygulayan idari yapıyı anlatmakta kullanılan, Weber'e göre rasyonel bir örgüt biçimi olan ve kamu yönetimini ifade eden kavramdır.

Mülkiyet Hakları — Bireylerin kıt kaynakları etkin biçimde kullanabilmeleri için oluşturdukları, tek bir bireyin veya grubun belirli kaynaklara ulaşım koşullarını ve tasarruf yetkilerini belirleyen düzenlemelerdir.