Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Birinci ve ikinci teknolojik dönüşüm evrelerini, fabrikaların coğrafi konumlanması ve kullanılan güç kaynaklarının esnekliği açısından karşılaştırarak analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Birinci evrede kullanılan su gücü, fabrikaların akarsu kenarlarına kurulmasını zorunlu kılarak coğrafi esnekliği kısıtlamıştır. İkinci evredeki buhar gücü ise kömür enerjisi sayesinde fabrikaların akarsulardan bağımsız olarak, hammadde ve pazara yakın kentsel alanlarda kurulabilmesini sağlamıştır.
Alıştırma 2myders hazırladı
Üçüncü teknolojik dönüşüm evresinde elektriğin fabrikalarda kullanılmaya başlanmasının, fabrika tasarımı ve üretim güvenliği üzerindeki etkilerini araştırıp açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Elektrik, tüm makinelerin tek bir buhar kazanına ve güç iletim kayışlarına bağlı olma zorunluluğunu ortadan kaldırarak her makinenin kendi motoruna sahip olduğu esnek bir tasarıma geçilmesini sağlamıştır. Bu sayede tek bir makine arızalandığında tüm üretimin durması engellenmiş ve fabrika alanları daha verimli kullanılmıştır.
Alıştırma 3myders hazırladı
Henry Ford'un T-Modeli için uyguladığı hareketli montaj hattı yöntemi ile Alfred Sloan'ın General Motors'ta geliştirdiği iş modelini pazar stratejileri açısından karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Ford, standartlaştırılmış tek tip ürünlerle maliyeti düşürüp kitlesel arz yaratmayı hedeflerken; Sloan, farklı pazar segmentlerine ve müşteri tercihlerine hitap eden çok modelli ve esnek bir iş modeli geliştirmiştir. Sloan ayrıca merkezi denetime bağlı, bağımsız bölümlerden oluşan modern bir organizasyon yapısı kurmuştur.
Alıştırma 4myders hazırladı
Klasik Yönetim Teorisi'nin (Taylor, Fayol, Weber) işletme verimliliğine katkılarını ve bu teorinin insan unsuruna yaklaşımına yönelik getirilen temel eleştirileri tartışınız.
Yanıt / ipucu
Klasik teori; iş süreçlerinin standartlaştırılması, hiyerarşik yapı ve liyakat gibi esaslarla işletmelerde muazzam verimlilik artışları sağlamıştır. Ancak işletmeyi dış çevreden yalıtılmış kapalı bir sistem olarak ele alıp insanı sadece rasyonel/ekonomik bir araç olarak görmüş, sosyal ve psikolojik ihtiyaçlarını ihmal ettiği için eleştirilmiştir.
Alıştırma 5myders hazırladı
Dördüncü teknolojik dönüşüm evresinde çokuluslu işletmelerin dikey entegrasyondan dış kaynak kullanımına (outsourcing) yönelme gerekçelerini dönemin rekabet koşulları çerçevesinde değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
1940-1990 döneminin başlarında işletmeler, hammaddeden nihai ürüne kadar tüm süreçleri kendi mülkiyetlerinde kontrol eden dikey entegre yapılar kurmuşlardır. Ancak 1990'lara doğru artan küresel rekabet, işletmeleri daha esnek olabilmek için temel yeteneklerine odaklanmaya ve diğer işleri uzman işletmelere devretmeye (dış kaynak kullanımına) yöneltmiştir.
