Ünite 6: Türk Dış Politikası’nda (1938-2002) Dönemi — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
İkinci Dünya Savaşı'nın hemen öncesinde Türkiye'nin İngiltere ve Fransa ile imzaladığı Üçlü İttifak'ın detaylarını ve 'iki numaralı protokol'ün Türkiye için taşıdığı hayati önemi karşılaştırmalı olarak analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Üçlü İttifak Türkiye'yi savaş dışı müttefik yaparken, iki numaralı protokol ile Sovyetler Birliği ile yaşanabilecek olası bir çatışmadan muaf tutulmuştur. Bu durum Türkiye'nin çok yönlü tehditler karşısında esnek bir hukuksal zemin oluşturma çabasını gösterir.
Alıştırma 2myders hazırladı
1945 sonrasında Sovyetler Birliği'nin Türkiye'den talep ettiği toprak ve üs imtiyazlarının Türk dış politikasında yarattığı kırılmayı ve Batı Bloku'na yöneliş sürecini örneklerle açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Sovyetlerin Kars, Ardahan ve Boğazlar üzerindeki talepleri Türkiye'yi yalnızlık hissine sürüklemiş, bu durum 1947 Truman Doktrini ve Marshall Planı ile ABD ve Batı Bloku'na tam entegrasyonu hızlandırmıştır.
Alıştırma 3myders hazırladı
Demokrat Parti döneminde NATO üyeliğini hızlandırmak için atılan adımları ve bu kararların Orta Doğu politikasına etkilerini tartışınız.
Yanıt / ipucu
Kore'ye asker gönderilmesi NATO üyeliğini getirmiş ancak Bağdat Paktı gibi girişimler Arap milliyetçisi ülkelerle ilişkileri bozmuştur. Türkiye bölge sorunlarına Batı Bloku gözüyle bakmaya başlamıştır.
Alıştırma 4myders hazırladı
1960'lı yıllarda yaşanan Küba Füze Krizi ve Johnson Mektubu'nun Türk dış politikasında yarattığı güven sarsıntısını ve 'Çok Yönlü Dış Politika' arayışlarına yansımalarını araştırınız.
Yanıt / ipucu
ABD'nin füzeleri habersiz sökmesi ve mektubun Kıbrıs müdahalesini engellemesi müttefiklik ilişkilerini sorgulatmış, SSCB ile ekonomik iş birliği (demir-çelik tesisleri gibi) adımları atılmıştır.
Alıştırma 5myders hazırladı
1991 sonrası SSCB'nin dağılmasının Türkiye'ye Kafkasya, Orta Asya ve Avrupa Birliği ilişkileri bağlamında kazandırdığı yeni stratejik fırsat alanlarını uygulama odaklı olarak değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
Türk Cumhuriyetleri ile bağlar güçlendirilmiş, KEİB gibi örgütler kurulmuş ve 1999 Helsinki Zirvesi ile AB adaylık süreci başlatılarak dış politikada yeni bir eksen oluşturulmuştur.