Bu Ünitede Neler Öğrendik?myders hazırladı
Bu bölümde, Türk adıyla kurulan ilk devlet olan Köktürk Kağanlığı'nın siyasi tarihi, Türk edebiyatının başlangıcı, runik harfli yazıtlar ve bu yazıtların edebi değeri ele alınmıştır. 552 yılında kurulan devletin Çin egemenliğine girmesiyle yaşanan milli çöküşün ardından, 682 yılında İkinci Köktürk Kağanlığı kurulmuş ve Köl Tigin ile Bilge Kağan dönemlerinde en ihtişamlı günlerini yaşamıştır. Türk yazı dilinin ilk örnekleri bu ikinci dönemden kalmış olsa da, Hunlar ve Birinci Köktürk dönemine ait diplomatik yazışmalar ve çeviri faaliyetleri dilin çok daha eski zamanlarda da aktif olarak kullanıldığını kanıtlamaktadır.
Ünitede ayrıca, Türklerin kullandığı runik alfabeyle yazılan metinlerin coğrafi dağılımı ve tasnifi üzerinde durulmuştur. Orhon Yazıtları olarak bilinen Köl Tigin, Bilge Kağan ve Tonyukuk yazıtlarının dikiliş amaçları, yapım özellikleri ve Türk tarihçiliği ile hatıra edebiyatı açısından önemleri açıklanmıştır. Son olarak, Köktürk metinlerinin soyut kavram zenginliği, ikilemeler, deyimler, koşutluklar ve benzetmeler gibi edebi sanatlar bakımından taşıdığı yüksek değer vurgulanmış; ardından kurulan Uygur Kağanlığı'nın yerleşik hayata geçişi ve yeni dinlerin etkisiyle gelişen edebiyatına kısaca değinilmiştir.