Ünite 1: Yaşam Ortamı ve Su: Yaşamın Moleküler Anlamı, Aktivasyon Enerjisi, Su, Suyun — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Suyun dipolar yapısı ile iyonik bileşiklerin (örneğin NaCl) suda çözünme mekanizması arasındaki ilişkiyi, hidratlanma kavramını kullanarak açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Su molekülleri dipolar oldukları için iyonik bileşiklerin zıt yüklü iyonlarını çevreleyerek hidratlanma sağlar. Bu etkileşim, iyonların birbirini çekme kuvvetinden daha baskın gelerek kristal örgünün çözünmesini sağlar.
Alıştırma 2myders hazırladı
Hidrokarbonların (apolar) suda çözünmemesi ile iyonik bileşiklerin suda çözünmesi durumlarını, moleküller arası etkileşim türleri açısından karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
İyonik bileşikler su ile iyon-dipol etkileşimi kurarak çözünürken, hidrokarbonlar apolar oldukları için su ile güçlü etkileşime giremezler. Bu nedenle hidrokarbonlar suda çözünmez, iyonik bileşikler ise kolaylıkla çözünür.
Alıştırma 3myders hazırladı
Osmoz olayını ve koligatif özellikleri temel alarak, hücrenin yoğun bir şeker çözeltisine daldırıldığında neden su kaybettiğini veya kazandığını fizikokimyasal prensiplerle tartışınız.
Yanıt / ipucu
Osmoz, suyun az yoğun ortamdan çok yoğun ortama geçişidir. Hücre dışı ortamın yoğunluğu daha yüksekse, su molekülleri hücre içinden dışarıya doğru hareket ederek hücrenin büzülmesine veya şişmesine neden olur.
Alıştırma 4myders hazırladı
Brönsted-Lowry asit-baz tanımına göre, proteinlerin vücuttaki pH değişimlerini tamponlama mekanizmasını amino grupları ve karboksil grupları üzerinden örneklendirerek açıklayınız.
Yanıt / ipucu
pH yükseldiğinde karboksil grupları H+ vererek asit gibi davranır; pH düştüğünde ise amino grupları H+ alarak baz gibi davranır. Bu çift yönlü özellik, proteinlerin ortam pH'ını dengede tutmasını sağlar.
Alıştırma 5myders hazırladı
Sıcaklığın gazların çözünürlüğü üzerindeki etkisini, katıların çözünürlüğü ile kıyaslayarak günlük hayattan veya biyolojik sistemlerden bir örnekle açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Katıların çözünürlüğü genellikle sıcaklıkla artarken, gazların çözünürlüğü sıcaklık arttıkça azalır. Örneğin, ısınan sudaki oksijen miktarının azalması, sucul canlıların yüksek sıcaklıklarda nefes almakta zorlanmasına neden olur.
