← Ünite 8
Sponsorluk

Ünite 8: Sponsorluk Türleri 3: Sosyal Sponsorluklar

1950'li Yıllar ve Sosyal Sorumluluk
Sosyal sorumluluk ve sosyal sponsorluk uygulamalarının tarihsel kökenleri çok eskilere dayansa da, bugünkü modern ve kurumsal anlamıyla ilk kez 1950'li yıllardan itibaren sistematik olarak görülmeye başlanmıştır.
Carroll (1991) Piramidi
Archie Carroll tarafından 1991 yılında geliştirilen Kurumsal Sosyal Sorumluluk Piramidi, işletmelerin sorumluluklarını ekonomik, yasal, etik ve gönüllü olmak üzere dört aşamalı bir hiyerarşide ele alır.
Türkiye'de Sponsorluk 2006 Araştırması
Akademetre tarafından 2006 yılında yapılan araştırmaya göre, Türk toplumunun %70'i sponsorlukların eğitim, %34'ü sağlık, %21'i kültür-sanat ve %19'u çevre alanında yapılması gerektiğini belirtmiştir.
Kardelenler Projesi (2000)
Turkcell'in 2000 yılında Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği (ÇYDD) ile başlattığı 'Kardelenler' projesi, kız çocuklarının eğitimine destek sağlayarak Türkiye'nin en başarılı eğitim sponsorluğu ödüllerini kazanmıştır.

Anahtar Kavramlar

Sosyal SponsorlukKuruluşların sosyal sorumluluk bilinciyle eğitim, sağlık, çevre gibi toplumsal duyarlılık alanlarındaki projelere, etkinliklere veya sivil toplum kuruluşlarına maddi, ayni, hizmet veya uzmanlık desteği sağlamasıdır. Bu sponsorluk türü, ticari beklentilerden ziyade toplumla güvene dayalı ve uzun vadeli bir ilişki kurmayı amaçlar.
Kurumsal Sosyal SorumlulukBir kuruluşun faaliyet gösterdiği çevredeki tüm paydaşlarına karşı etik, yasal, ekonomik ve gönüllü açılardan sorumlu davranması, kararlarını bu doğrultuda alıp uygulaması sürecidir. Sosyal sponsorluk, bu sorumluluğu yerine getirirken kullanılan en önemli iletişim ve uygulama araçlarından biridir.
Ekonomik SorumlulukCarroll'ın Sosyal Sorumluluk Piramidi'nin ilk basamağı olup, kuruluşların varlıklarını sürdürebilmeleri, istihdam yaratabilmeleri ve topluma fayda sağlayabilmeleri için kâr elde etme ve verimli çalışma zorunluluğunu ifade eder.
Yasal SorumlulukKuruluşların tüm faaliyetlerini yürütürken devlet tarafından belirlenmiş olan yasal mevzuatlara, kanunlara ve kurallara eksiksiz olarak uymakla yükümlü olmasını ifade eden sosyal sorumluluk aşamasıdır.
Etik SorumlulukKuruluşların yasal zorunlulukların da ötesine geçerek, toplumun ahlaki normlarına, değerlerine ve beklentilerine uygun, adil, dürüst ve çevreye zarar vermeyecek şekilde davranmasını gerektiren sorumluluk aşamasıdır.
Gönüllü SorumlulukKuruluşların tamamen kendi istekleriyle, hiçbir yasal veya etik zorunluluk olmaksızın, toplumun yaşam kalitesini artırmak ve dezavantajlı grupları desteklemek amacıyla yürüttüğü kurumsal vatandaşlık faaliyetleridir.
Sosyal TeşviklerKuruluşların toplumsal bir soruna yönelik farkındalığı artırmak, fon toplamak veya gönüllü katılımı teşvik etmek amacıyla kendi kaynaklarını, ayni veya nakdî yardımlarını seferber etmesidir.
Amaca Yönelik PazarlamaBir kuruluşun belirli bir üründen elde ettiği satış gelirlerinin bir kısmını, önceden belirlenmiş bir zaman dilimi içinde, belirli bir sivil toplum kuruluşu veya sosyal proje yararına bağışlamasını içeren pazarlama stratejisidir.
Kurumsal Sosyal PazarlamaKuruluşların kamu sağlığını iyileştirmek, güvenliği artırmak veya çevreyi korumak gibi amaçlarla toplumda olumlu davranış değişiklikleri yaratmayı hedefleyen kampanyalara destek vermesidir.
Kurumsal HayırseverlikKuruluşların belirli bir sosyal konuya, sivil toplum kuruluşuna veya projeye, herhangi bir ticari karşılık beklemeden doğrudan nakit para, bağış veya ayni yardım sağlamasıdır.
Toplumsal GönüllülükKuruluşların kendi çalışanlarını, bayilerini ve iş ortaklarını, yerel sivil toplum kuruluşlarının projelerinde ve toplumsal faaliyetlerde gönüllü olarak çalışmaya teşvik etmesi ve onlara zaman ayırmasıdır.
Sosyal Sorumluluk Temelli İş UygulamalarıKuruluşların toplumsal refahı artırmak ve ekolojik dengeyi korumak amacıyla üretim, dağıtım ve atık yönetimi süreçlerinde çevre dostu ve etik standartlara uygun yatırımları benimsemesidir.
Sağlık SponsorluğuSağlıkla ilgili projelerin, hastanelerin, kliniklerin, sivil toplum kuruluşlarının veya bireysel tedavi süreçlerinin desteklenmesi, toplumda sağlık bilincinin artırılması amacıyla yapılan sponsorluk faaliyetleridir.
Eğitim SponsorluğuOkul, kütüphane ve laboratuvar yapımı, burs imkanları sağlanması, bilimsel kongrelerin desteklenmesi gibi yöntemlerle eğitimde kaliteyi ve erişilebilirliği artırmayı hedefleyen sponsorluk türüdür.

Diğer Önemli Bilgiler

Geleceğe İlk Adım Projesi (2009)

Türkiye Vodafone Vakfı ve AÇEV iş birliğiyle 2009 yılında başlatılan proje, okul öncesi eğitime erişimi kısıtlı olan bölgelerdeki çocuklara kaliteli eğitim imkanı sunmayı amaçlayan bir eğitim sponsorluğudur.

81 İlde 81 Orman Projesi

Türkiye İş Bankası ve TEMA Vakfı ortaklığıyla yürütülen bu dev çevre projesi, ülkemizde çevre bilincini artırmak ve erozyonla mücadele etmek amacıyla hayata geçirilmiş en uzun soluklu çevre sponsorluklarındandır.

Fıstığımız Bol Olsun Projesi

Nestle Damak ve TEMA Vakfı iş birliğiyle yürütülen proje, Antep fıstığı üretiminde kalite ve verimliliği artırarak hem yerel ekonomiyi hem de tarımsal çevreyi korumayı hedefleyen bir çevre sponsorluğudur.

Everest Türkiye Tırmanışı (2006)

Petrol Ofisi, 2006 yılında dünyanın en yüksek zirvesi olan Everest'e tırmanan 11 kişilik ilk Türk takımına sponsor olarak macera-seyahat sponsorluğunun Türkiye'deki en önemli örneğine imza atmıştır.

Uzaklar II Horn Burnu Seyahati

Denizci Osman Atasoy'un Uzaklar II adlı teknesiyle Güney Amerika'nın en ucu olan Horn Burnu'nu geçmek üzere yaptığı zorlu seyahat, Yüksel Holding tarafından macera-seyahat sponsorluğu kapsamında desteklenmiştir.

Sınavda Dikkat Et

  • Sosyal sponsorluğun temelinde 'Sosyal Sorumluluk' anlayışının yattığını unutmayın; sınavlarda bu iki kavramın ilişkisi sıkça sorulur.
  • Carroll'ın Sosyal Sorumluluk Piramidi'nde sosyal sponsorluğun en üst basamak olan 'Gönüllü Sorumluluk' kapsamında yer aldığını aklınızda tutun.
  • Meenaghan ve Shipley'in araştırmasına göre sosyal sponsorlukların diğer sponsorluk türlerine kıyasla toplumda en yüksek 'iyi niyet' algısına sahip olduğunu unutmayın.
  • Amaca yönelik pazarlama ile kurumsal sosyal pazarlama arasındaki farka dikkat edin; biri ürün satışından pay aktarmayı, diğeri davranış değişikliği yaratmayı hedefler.
  • Türkiye'deki sponsorluk beklentisi araştırmasında 'Eğitim' alanının %70 ile ilk sırada, 'Sağlık' alanının ise ikinci sırada yer aldığını mutlaka ezberleyin.
  • Çevre sponsorluğunda başarının ve kalıcı imajın anahtarının 'süreklilik' ve 'kurum kültürüne entegrasyon' olduğunu sınav sorularında bir kriter olarak arayın.