← Ünite 6

Ünite 6: Zoonoz Protozoonlar — Ön Okuma Soruları

Ders kitabının bölüm başındaki ilgi uyandıran soruları. Bunlar sınav sorusu değil — konuya başlamadan önce düşünmen için. Cevabı açmadan önce kendi yanıtını düşün.

  1. Tek bir hücreden oluşan bir canlı, nasıl olur da çok hücreli gelişmiş canlılar gibi hareket edebilir, beslenebilir ve hatta üreyebilir?
    Yönlendirme
    Protozoonlar tek hücreli olmalarına rağmen kamçı, kirpik ve yalancı ayak gibi özel organelleri sayesinde bu hayati fonksiyonları tek başlarına gerçekleştirebilirler.
  2. Kedilerin dışkısıyla yayılan bir parazit, nasıl oluyor da anne karnındaki bir bebeğin veya bir koyunun yavrusunun hayatını tehlikeye atabiliyor?
    Yönlendirme
    Toxoplasma gondii isimli parazit, plasenta yoluyla fetüse geçerek (transplasental bulaşma) ciddi düşüklere ve gelişim bozukluklarına yol açabilir.
  3. Küçücük bir kum sineğinin tek bir ısırığı, insan vücudunda nasıl 'Şark çıbanı' gibi kalıcı yaralara veya iç organların ölümcül şekilde büyümesine neden olabilir?
    Yönlendirme
    Sineklerin taşıdığı Leishmania parazitleri, vücudun savunma hücreleri olan makrofajların içine yerleşip çoğalarak doku hasarına ve organ büyümesine yol açar.
  4. Bir canlı, dışarıdan hiçbir yeni mikrop almadığı halde kendi vücudundaki parazitler yüzünden nasıl tekrar tekrar hastalanabilir?
    Yönlendirme
    Cryptosporidium gibi bazı parazitler, bağırsakta açılan ince duvarlı kistleri sayesinde dış ortama çıkmadan konakçıyı içeriden tekrar enfekte edebilir (otoenfeksiyon).
  5. Tek bir hücreden oluşan bir canlı, nasıl olur da çok hücreli gelişmiş canlılar gibi hareket edebilir, beslenebilir ve hatta üreyebilir?
    Yönlendirme
    Protozoonlar tek hücreli olmalarına rağmen kamçı, kirpik veya yalancı ayak gibi özel organelleri kullanarak bu hayati fonksiyonların hepsini tek başlarına gerçekleştirebilirler.
  6. Evimizdeki sevimli kedilerin, hamile kadınlar ve çiftlik hayvanları için gizli birer risk faktörü haline gelmesi nasıl açıklanabilir?
    Yönlendirme
    Kediler, Toxoplasma gondii parazitinin son konağıdır ve dışkılarıyla yaydıkları ookistler aracılığıyla insanlarda düşüklere, koyunlarda ise yavru atmalara neden olan enfeksiyonu başlatabilirler.
  7. Minicik bir kum sineğinin tek bir ısırığı, nasıl olur da insan vücudunda iç organların büyümesine veya deride kalıcı yaralara yol açabilir?
    Yönlendirme
    Kum sinekleri, taşıdıkları kamçılı Leishmania formlarını kan emerken bulaştırırlar; bu parazitler bağışıklık hücrelerinin içine yerleşip çoğalarak doku hasarına ve organ büyümesine neden olur.
  8. Bir parazit, konak vücudunun dışına hiç çıkmadan kendi kendini sürekli olarak yeniden nasıl enfekte edebilir?
    Yönlendirme
    Cryptosporidium gibi bazı protozoonlar, bağırsakta kendiliğinden yırtılan ince duvarlı ookistler üreterek dış ortama ihtiyaç duymadan otoenfeksiyon döngüsünü başlatabilirler.