← Ünite 10

Ünite 10: Seleksiyon — Ön Okuma Soruları

Ders kitabının bölüm başındaki ilgi uyandıran soruları. Bunlar sınav sorusu değil — konuya başlamadan önce düşünmen için. Cevabı açmadan önce kendi yanıtını düşün.

  1. Robert Bakewell sığırların ağırlığını neredeyse iki katına çıkarırken popülasyona yeni genler mi ekledi, yoksa mevcut genlerle mi oynadı?
    Yönlendirme
    Seleksiyon süreci popülasyona yeni genler kazandırmaz; sadece mevcut istenen genlerin frekansını ve bir araya gelme olasılığını artırır.
  2. Bir sürüdeki tüm inekler tamamen aynı miktarda süt verseydi, neden hiçbir şekilde genetik ıslah yapamazdık?
    Yönlendirme
    Çünkü seleksiyon yapılabilmesi için popülasyonda genetik temelli bir varyasyonun (farklılığın) bulunması şarttır.
  3. Tavuklarda genetik ilerleme kaydetmek neden atlara kıyasla çok daha hızlı ve kolaydır?
    Yönlendirme
    Tavukların generasyon aralığı (yavruların doğduğu ebeveyn yaşı ortalaması) atlara göre çok daha kısadır, bu da birim zamandaki ilerlemeyi hızlandırır.
  4. Ölçülmesi çok zor veya pahalı olan bir özelliği, doğrudan o özelliğe bakmadan nasıl iyileştirebiliriz?
    Yönlendirme
    Onunla arasında güçlü ve pozitif genetik ilişki bulunan, ölçülmesi daha kolay başka bir özelliğe göre seçim (dolaylı seleksiyon) yaparak bunu başarabiliriz.
  5. Sadece en iyi hayvanları çiftleştirerek yeni genler yaratmak mümkün müdür?
    Yönlendirme
    Hayır, seleksiyon popülasyona yeni genler kazandırmaz; sadece var olan istenen genlerin sıklığını ve bir araya gelme olasılığını artırır.
  6. Bir ineğin çok süt vermesi yavrularının da çok süt vereceğini garanti eder mi?
    Yönlendirme
    Garanti etmez; çünkü süt verimi gibi özellikler hem genetikten hem de çevre koşullarından etkilenir ve sadece genetik kısım yavrulara aktarılır.
  7. Tavuklarda genetik ilerleme kaydetmek neden atlara göre çok daha hızlıdır?
    Yönlendirme
    Çünkü tavukların generasyon aralığı, yani ebeveyn olma yaşları atlara kıyasla çok daha kısadır, bu da birim zamanda daha fazla nesil üretilmesini sağlar.
  8. Ölçülmesi çok zor veya masraflı olan bir hayvan özelliğini doğrudan ölçmeden iyileştirmek mümkün müdür?
    Yönlendirme
    Evet, dolaylı seleksiyon sayesinde, hedef özellik ile güçlü genetik ilişkisi olan ve kolayca ölçülebilen başka bir özelliğe bakılarak seçim yapılabilir.