Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » Acil Yardım ve Afet Yönetimi Lisans Tamamlama Programı » Afetlerde Lojistik Yönetimi

Ünite 2: Lojistiğin Temel Fonksiyonları — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 30 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Giriş Lojistiği — Tedarikçileri işletme sürecine bağlayan, hammadde, yarı-mamul ve hazır parçaların tedarik edilmesini, taşınmasını ve depolanmasını kapsayan üretim öncesi lojistik sürecidir. İşletmeler bu süreçte stok maliyetlerini düşürmek için JIT gibi yöntemler kullanırlar.

Çıkış Lojistiği — Üretimi tamamlanmış bitmiş ürünlerin çıkış ambarından alınarak dağıtım kanalları ve lojistik modları vasıtasıyla müşterilere hızlı, güvenli ve ekonomik bir şekilde ulaştırılması sürecidir. Bu süreçte sadece fiziksel ürün akışı değil, yoğun bir bilgi akışı da koordine edilir.

Tam Zamanında Üretim (JIT) — İşletmelerin stokta tutma maliyetlerini minimize etmek amacıyla uyguladıkları, malzemelerin tam ihtiyaç duyulduğu anda üretim hattında bulunmasını sağlayan yalın üretim ve lojistik yöntemidir. Bu yöntem sayesinde depolama alanından tasarruf edilir ve gereksiz stok birikimi önlenir.

Katma Değerli Hizmetler — Lojistik süreçler sırasında ürünün değerini artırmak, özelleştirmek veya satışa hazır hale getirmek amacıyla yapılan etiketleme, paketleme, montaj, fiyat barkodu yapıştırma gibi tamamlayıcı faaliyetlerdir. Örneğin, bir depoda ürünlerin mağazaya sevk edilmeden önce askılanması bu kapsamdadır.

Standardizasyon — Lojistik süreçlerde sunulan hizmetlerdeki değişkenlerin tanımlanarak kabul edilmiş sabit değerlerle standart hale getirilmesi sürecidir. Bu sayede operasyonel hatalar azalır, hizmet kalitesi süreklilik kazanır ve lojistik süreçlerin etkinliği artar.

Muayene ve Gözetim — Lojistik süreçlerde ürünlerin çıkış ve varış noktalarında miktar, kalite, hasar durumu ve yasal standartlara uygunluk açısından bağımsız uzmanlarca kontrol edilmesi faaliyetidir. Bu işlem, taraflar arasındaki uyuşmazlıkları önler ve sigorta süreçlerine zemin hazırlar.

Nakliye Yönetimi — Ürünlerin bir noktadan diğerine fiziksel olarak taşınmasıyla ilgili planlama, optimizasyon, izlenebilirlik ve güvenlik faaliyetlerinin tamamını kapsayan lojistik fonksiyondur. Nakliye süreçlerinin doğru yönetilmesi işletmelere ciddi maliyet tasarrufu sağlar.

Depo Yönetimi — Depolarda stok seviyelerinin izlenmesi, hasarsız ve minimum alandan azami depolama imkanlarının yaratılması ve gereksiz stokların önlenmesi faaliyetleridir. Günümüzde bu hizmetler genellikle uzman lojistik firmalarına outsource edilmektedir.

Konsolidasyon — Farklı göndericilerden gelen küçük hacimli veya az miktardaki yüklerin, aynı güzergaha gidecek şekilde birleştirilerek tek bir büyük taşıma birimi (örneğin bir konteyner veya tır) halinde taşınması işlemidir. Bu işlem taşıma maliyetlerini önemli ölçüde düşürür.

Erişilebilirlik Riski — Sistem hataları, siber saldırılar veya doğal felaketler sonucunda lojistik bilgi teknolojileri sistemlerine ve verilere ulaşılamaması durumudur. Bu risk gerçekleştiğinde rota planlamadan yüklemeye kadar tüm operasyonlarda duraksamalar yaşanır.

Geri Kazanılabilirlik Riski — Bir sistem çökmesi veya veri kaybı sonrasında, bilgi teknolojileri altyapısının kaybolan lojistik verileri ve iletişim geçmişini zamanında geri getirememe riskidir. Bu durum tedarikçiler ve dış kaynak sağlayıcılarla olan ilişkilerin bozulmasına yol açabilir.

Ölçeklenebilirlik Riski — Kullanılan bilgi teknolojileri sistemlerinin, işletmenin büyüyen veya değişen lojistik gereksinimlerini karşılayacak şekilde genişletilememesi veya modifiye edilememesi riskidir. Bu durum uzun vadede teknolojik yetersizliğe yol açar.

Blok Tren Sistemi — Demiryolu taşımacılığında, aradaki istasyonlarda durup vagon ekleme-çıkarma yapmadan, başlangıç noktasından varış noktasına kadar tek bir yük grubuyla kesintisiz giden tren sistemidir. Yüksek hacimli taşımalarda büyük maliyet ve zaman avantajı sağlar.

Kapıdan Kapıya Taşımacılık — Ürünün göndericinin deposundan veya fabrikasından teslim alınıp, hiçbir ara aktarma istasyonunda alıcı tarafından teslim alınmasına gerek kalmadan doğrudan alıcının kapısına kadar ulaştırılması sürecidir. Karayolu bu taşımacılığa en uygun moddur.

Boru Hatları — Sıvı ve gaz formundaki maddelerin, özellikle petrol ve doğalgazın, uzun mesafeler boyunca yüksek miktarlarda ve güvenli bir şekilde taşınmasını sağlayan lojistik moddur. İlk yatırım maliyeti çok yüksek olmasına rağmen işletme maliyeti düşüktür.