Ünite 5: Durkheım Sosyolojisi’nin Temel Varsayım ve Kavramları — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Vilfredo Pareto'nun Torino Politeknik Okulu'nda tamamladığı mühendislik tezinin konusunu araştırınız ve bu tezde kullandığı temel kavramın ileride geliştireceği sosyoloji teorisine nasıl uyarlandığını açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Pareto'nun tezi katı cisimlerde denge ve esneklik üzerinedir. Bu tezdeki 'denge' kavramını sosyolojiye uyarlayarak; ekonomik dalgalanmalar, siyasal merkezîleşme ve kamusal düşüncelerdeki değişimleri birbirini dengeleyen toplumsal güçler olarak analiz etmiştir.
Alıştırma 2myders hazırladı
Pareto'nun iş hayatında geliştirdiği ve günümüzde yönetim biliminde sıkça kullanılan '80/20 kuralı'nı (Pareto İlkesi) araştırarak, bu kuralın işletmelerdeki envanter ve satış süreçlerine etkisini örneklerle tartışınız.
Yanıt / ipucu
Bu kural, bir işletmedeki envanterin %20'sinin satışların %80'ini oluşturduğunu ve sorunların büyük kısmının azınlıktaki bu kalemlerden kaynaklandığını savunur. İşletmeler bu ilkeyi kullanarak stok kontrolünü optimize eder ve kaynaklarını en verimli alanlara yoğunlaştırır.
Alıştırma 3myders hazırladı
Pareto'nun 1881 yılındaki parlamento seçimlerini kaybetmesinin ardından geliştirdiği 'duygu teorisi' ile seçmen davranışları arasındaki ilişkiyi, ünitedeki bilgilere dayanarak karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Seçim yenilgisi, Pareto'ya seçmenlerin mantıkla değil, duymak istedikleri sözler ve duygularla hareket ettiğini göstermiştir. Bu deneyim, onun insanların toplumsal yaşamda rasyonel olmayan, duygu temelli hareket ettiğini savunan 'duygu teorisi'ni kurmasını sağlamıştır.
Alıştırma 4myders hazırladı
Pareto'nun bilimsel yöntem anlayışında Newtoncu fizik devrimi ile Auguste Comte'un pozitivizminin rollerini karşılaştırarak, Comte'a yönelttiği temel eleştirileri açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Pareto, Newtoncu fizikten evrensel yasalar ve ampirik gözlem fikrini; Comte'tan ise deneysel yöntemi almıştır. Ancak Comte'un ahlakçı yaklaşımlarını, toplumu yeniden inşa etme planlarını ve organizmacı benzetmelerini bilimsel bulmayarak reddetmiştir.
Alıştırma 5myders hazırladı
Karl Marx ile Vilfredo Pareto'nun toplumsal sınıflar, iktisadi çıkarlar ve güç ilişkilerine yaklaşımlarındaki benzerlik ve farklılıkları ünitedeki verilere göre analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Her iki düşünür de iktisadi çıkarların, gücün ve eşitsizliğin toplumsal değişimi tetiklediğini kabul eder. Ancak Pareto, Marx'ın artı-değer teorisini ve kapitalizmin çöküşü öngörüsünü ideolojik bularak reddetmiş, sınıf mücadelesini kendi 'seçkinler' teorisiyle yeniden yorumlamıştır.
