Ünite 5: Çalışma Yaşamında Duyum ve Algılama Süreçleri — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
İş yerinde aynı yönetici tarafından yapılan bir performans geri bildirimine iki farklı çalışanın tamamen zıt tepkiler vermesini algının sübjektif doğası ve geçmiş deneyimler çerçevesinde tartışınız.
Yanıt / ipucu
Algılama süreci bireyin geçmiş deneyimleri, beklentileri ve kültürel birikimiyle şekillendiği için aynı ham uyaran iki farklı bireyde zıt anlamlar yaratabilir. Çalışanlardan biri eleştiriyi kişisel bir tehdit olarak algılarken, diğeri gelişim fırsatı olarak yorumlayıp farklı davranışlar sergileyebilir.
Alıştırma 2myders hazırladı
Duyum ve algılama kavramları arasındaki temel farkları netleştirmek adına, çalıştığınız veya gözlemlediğiniz bir ofis ortamından somut birer örnek vererek karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Ofisteki klima sesinin veya telefon zilinin kulak zarı tarafından fiziksel olarak kaydedilmesi 'duyum' (veri girişi); bu sesin rahatsız edici bir gürültü veya acil bir müşteri çağrısı olarak anlamlandırılması ise 'algılama'dır.
Alıştırma 3myders hazırladı
Algılama sürecinin dört temel aşamasını (Uyarılma, Kaydetme, Düzenleme, Yorumlama) yeni işe başlayan bir personelin oryantasyon süreci üzerinden adım adım kurgulayarak açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Personel ofisteki görsel ve işitsel uyaranları alır (uyarılma), dikkatini sadece eğitmenin anlattıklarına odaklar (kaydetme/filtreleme), yeni bilgileri eski iş deneyimleriyle eşleştirir (düzenleme) ve kurum kültürünü 'destekleyici' veya 'katı' olarak tanımlar (yorumlama).
Alıştırma 4myders hazırladı
Kültürel kodların ve geçmiş bilgilerin algı üzerindeki etkisini 'yukarıdan aşağıya süreç' kavramı ve metindeki renk örneği ('kırmızı' ile 'al sancak') üzerinden değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
Yukarıdan aşağıya süreçte bireyin zihnindeki hazır bilgi, inanç ve kültürel değerler gelen ham veriyi yönlendirir. Salt fiziksel bir dalga boyu olan kırmızı rengin, kültürel kodlar devreye girdiğinde 'al sancak' ifadesindeki gibi derin duygusal ve tarihsel anlamlar kazanması bu sürecin bir sonucudur.
Alıştırma 5myders hazırladı
Gestalt yaklaşımının temel ilkelerinden (şekil-zemin, yakınlık, benzerlik, tamamlama) en az ikisini bir şirketin web sitesi veya pano tasarımında çalışanların dikkatini yönetmek amacıyla nasıl kullanabileceğinizi projelendiriniz.
Yanıt / ipucu
Önemli duyuruları arka plandan net şekilde ayıran kontrast renkler kullanarak 'şekil-zemin' ilişkisi kurulabilir. Benzer görev ve sorumluluklara ait maddeler aynı renk ve simgelerle gruplanarak 'benzerlik' ve 'yakınlık' ilkeleriyle çalışanların bilgiyi hızlıca bütünleştirmesi sağlanabilir.