Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » İş Sağlığı ve Güvenliği Lisans Programı » İş Sağlığı ve Güvenliği

Ünite 13: Biyolojik ve Psikososyal Risk Etkenleri — Kelime Bul

Tanımı oku, kavramı harf harf bul. 16 kelime var.

1 / 160 doğru

Genetik materyali eşleme veya aktarma yeteneğinde olan mikrobiyolojik canlılardır. Bakteriler, virüsler ve mantarlar bu sınıfa girer.

Biyolojik Etkenler — Herhangi bir enfeksiyona, alerjiye veya zehirlenmeye neden olabilen mikroorganizmalar, hücre kültürleri ve insan parazitleridir. Sağlık, tarım ve laboratuvar çalışanlarında ciddi hastalıklara yol açabilirler.

Mikroorganizma — Genetik materyali eşleme veya aktarma yeteneğinde olan mikrobiyolojik canlılardır. Bakteriler, virüsler ve mantarlar bu sınıfa girer.

Hücre Kültürü — Çok ••• organizmalardan türetilmiş ••• laboratuvar ortamında (in-vitro) yapay olarak geliştirilmesi sürecidir.

İkame (Substitüsyon) — Tehlikeli bir biyolojik etkenin veya prosesin, kullanım şartlarında daha az tehlikeli veya tehlikesiz olanla değiştirilmesi işlemidir. En öncelikli koruma yöntemidir.

Psikososyal Tehlike — İş tasarımının, örgütlenmesinin, yönetiminin ve çevresel koşullarının psikolojik, toplumsal veya fiziksel hasara yol açma potansiyeli taşıyan boyutlarıdır.

Stres — Organizmanın dengesini bozan, endişeye ve fizyolojik/psikolojik reaksiyonlara yol açan içsel veya dışsal uyaranların bütünüdür.

Mobbing — İşyerinde bir kişi veya grubun, başka bir çalışana psikolojik yolla, en az altı ay boyunca sistemli ve sürekli olarak uyguladığı baskı, bezdirme ve yıldırma davranışlarıdır.

Karoshi — Aşırı çalışmaya, yoğun iş stresine ve uykusuzluğa bağlı olarak gelişen ani kalp krizi veya beyin kanaması sonucu meydana gelen ölüm olgusudur.

Birincil Korunma — İşyerindeki stresi ve psikososyal riskleri daha kaynağındayken yok etmeyi amaçlayan, görev tanımlarını netleştiren ve örgütsel yapıyı düzenleyen en etkili ••• aşamasıdır.

İkincil Korunma — Çalışanların stresle başa çıkma becerilerini geliştirmek, stres belirtilerini fark etmelerini sağlamak amacıyla verilen eğitim ve programları kapsayan ••• aşamasıdır.

Üçüncül Korunma — Stres veya ruhsal bozukluklar nedeniyle işten uzaklaşan veya zarar gören çalışanların rehabilitasyonunu ve işe geri dönüşlerini kolaylaştırmayı hedefleyen profesyonel destek sürecidir.

Tehlike — İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek zarar veya hasar verme potansiyeline sahip durum veya kaynaktır.

Risk — Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimali ve bu ihtimalin yol açacağı şiddetin bileşkesidir (••• = Olasılık x Şiddet).

Ramak Kala Olay — İşyerinde meydana gelen; çalışan, işyeri ya da iş ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu halde o an için herhangi bir zarar veya yaralanmaya yol açmayan •••.

Ön Tehlike Analizi (PHA) — İşletmenin kurulum aşamasında veya yeni bir proseste ••• hızlıca belirlemek için geçmiş deneyim verilerini kullanan kalitatif bir risk değerlendirme yöntemidir.

Fine-Kinney Yöntemi — Risk değerini hesaplarken olasılık ve şiddet parametrelerinin yanına tehlikeye maruz kalma sıklığını (frekans) da dahil eden (Risk = O x A x F) kantitatif bir risk analiz •••.