Para çeşitleri üç grupta toplanmaktadır. Bunlardan birincisi madeni paralar olarak da
tanımlanan mal paralar, ikincisi senetler, sertifikalar ve banknotları kapsayan temsili paralar,
üçüncüsü ise banka parası olarak da tanımlanan kaydi paradır.
Paranın icadından önceki çağlarda, mübadelelerde aracı olarak kullanılan değerler mal para
şeklindedir. Başlangıçta bazı gıda maddeleri para yerine kullanılmıştır. Daha sonra ilk para çeşidi
olarak gümüş ve altın paraların kullanıldığı görülmektedir.
Ekonominin gelişmesi ile altın ve gümüş paraların taşınmasının ve korunmasının güçleşmesi
temsili paraların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Temsili paralar dört çeşittir.
Altın ve Gümüş Sertifikalar üzerinde yazılı bedel karşılığının altın ve gümüşle ödeneceğini
belirtir. Ayrıca sertifika veren kurumun kasasında %100 altın ve gümüş karşılığı bulunmaktadır.
Banknotlar altın ve gümüş sertifikaları gibi %100 karşılığı olmayan resmi ve özel kredi kuruluşları
tarafından çıkarılan paralardır.
Kağıt para; maddi değeri; kağıt, mürekkep ve basım değerinden oluşan maliyetine eşit,
ancak satın alma gücü yüksek bir ödeme aracıdır. Bozuk para, küçük ödemeleri ve toplamdaki
küsuratları karşılamak üzere çıkarılan az miktardaki madeni paralardır.
Kaydi para, birçok ödemelerde el değiştirmesine gerek olmadan hesaptan hesaba aktarılmak
suretiyle, satın alma gücü yaratabilmektedir. Kaydi para kağıt para ve banknottan farklıdır. Kağıt
para ve banknot maddi bir varlığa sahip olup, elden ele tedavül ettiği halde, kaydi para maddi
olmayıp, hesaptan hesaba tedavül etmektedir.
Gümüş para sisteminde belli ayar ve ağırlıkta gümüş, para birimi olarak kabul edilmiştir.
Bu paraya sınırsız borç ödeme gücü tanınmıştır. Gümüşün ülkeye girişi ve çıkışı serbesttir. Diğer her
çeşit paralar (banknot ve bozuk para) bu paraya çevrilebilmektedir. Altın paraya sınırsız borç
ödeme gücü tanınmış olup; ülkeye girişi ve çıkışı serbest bırakılmıştır. Diğer her çeşit paralar
(banknot ve bozuk para) bu paraya çevrilebilmektedir.Çift metal sisteminde belli ayar ve ağırlıkta
basılan altın ve gümüş ayrı ayrı ölçü olarak kullanılmaktadır.
Kişilerin veya kurumların ödemelerini yapabilmek için ceplerinde, kasalarında veya
bankalarındaki vadesiz mevduat hesaplarında, kısacası yanlarında bulundurmak istedikleri para
miktarına para talebi denir. Para talebinin nedenleri üç yaklaşımla ifade edilmektedir. Muamele
Güdüsü ile Para Talebi, İhtiyat Güdüsü ile Para Talebi, Spekülasyon Güdüsü ile Para Talebi.
