Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » Maliye Lisans Programı » Değerleme ve Dönem Sonu İşlemleri
← Ünite 3

Ünite 3: Menkul Kıymetlerin Envanteri — Alıştırmalar

Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.

  1. Alıştırma 1myders hazırladı
    İşletmenizin elinde bulunan hisse senetleri ile tahvilleri değerleme yöntemleri açısından karşılaştırınız. Hangi durumlarda 'alış bedeli', hangi durumlarda 'borsa rayici' kullanıldığını açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Hisse senetleri ve yerli yatırım fonu katılma belgeleri VUK gereği alış bedeli ile; tahvil, hazine bonosu gibi diğer kıymetler ise borsa rayici ile değerlenir. Borsa rayici yoksa veya güvenilir değilse kıst getiri yöntemi uygulanır.
  2. Alıştırma 2myders hazırladı
    Dönem sonu sayımında elinizdeki hisse senedi adedi ile muhasebe kayıtlarınızın uyuşmadığını varsayın. Bu durumda izlemeniz gereken muhasebe sürecini ve kullanılması gereken geçici hesapları adım adım açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Öncelikle farkın nedeni araştırılmalıdır. Neden bulunamazsa, noksanlıklar için 'Hisse Senetleri Sayım Noksanlığı', fazlalıklar için 'Hisse Senetleri Sayım Fazlalığı' gibi geçici hesaplar kullanılarak kayıtlar düzeltilir.
  3. Alıştırma 3myders hazırladı
    Bir işletmenin 'Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı' ayırmasının mantığını ve bu işlemin vergi mevzuatı (KKEG) açısından neden özel bir işleme tabi tutulduğunu tartışınız.
    Yanıt / ipucu
    Karşılık, hisse senetlerindeki değer kaybını mali tablolara yansıtmak için ayrılır. Ancak VUK'a göre hisse senetleri alış bedeliyle değerlendiği için, ayrılan bu karşılık vergi matrahından düşülemez ve KKEG olarak kaydedilir.
  4. Alıştırma 4myders hazırladı
    Bir menkul kıymetin borsa rayicinin belirlenemediği veya muvazaalı olduğu durumlarda uygulanan 'kıst getiri' yöntemini bir örnek senaryo üzerinden kurgulayarak açıklayınız.
    Yanıt / ipucu
    Kıst getiri, alış bedeline, vade sonuna kadar elde edilecek gelirin değerleme gününe kadar geçen süreye düşen kısmının eklenmesidir. Örneğin, 100 TL'ye alınan ve 1 yıl sonunda 120 TL getirecek bir kıymetin, 6. ayda değerleme günündeki değeri 110 TL olarak hesaplanır.
  5. Alıştırma 5myders hazırladı
    İşletmenin bir menkul kıymeti 'geçici yatırım' olarak mı yoksa 'iştirak' olarak mı sınıflandıracağına karar verirken hangi kriterleri göz önünde bulundurması gerektiğini analiz ediniz.
    Yanıt / ipucu
    Amaç dönemsel gelir elde etmek veya fiyat değişiminden kâr sağlamaksa 11 no'lu grupta 'geçici yatırım' olarak izlenir. Ancak amaç yönetimi ele geçirmek veya uzun vadeli ortaklık kurmaksa 'İştirakler' veya 'Bağlı Menkul Kıymetler' hesabına kaydedilir.