Ana Sayfa » Anadolu Üniversitesi AÖF » Türk Dili ve Edebiyatı Lisans Programı » Çağdaş Türk Edebiyatları 1

Ünite 2: Çağdaş Türk Edebiyatlarında Kullanılan Alfabelerin Tanıtımı — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 20 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Fonetikleştirme — Bir alfabenin harflerinin, konuşulan dilin ses özelliklerini ve özellikle ünlüleri eksiksiz karşılayacak şekilde düzenlenmesidir. Örneğin Ahmet Baytursunoğlu, 1912'de Arap alfabesini Kazakçanın ses özelliklerine göre fonetikleştirmiştir.

I. Bakû Türkoloji Kurultayı — Sovyet hükûmetinin teşvikiyle 1926 yılında toplanan, genel Türkoloji sorunlarının ele alındığı ancak baskılarla Latin alfabesine geçiş kararının alındığı tarihi kurultaydır.

Transliterasyon — Farklı alfabelerle yazılmış metinlerin, belirli kurallara ve işaretlere bağlı olarak başka bir alfabeye (genellikle Latin harflerine dayalı bilimsel gösterime) aktarılması işlemidir.

Kalınlık ve İncelik İşaretleri (Ъ, Ь) — Kiril alfabesinde seslerin kalın veya ince okunmasını sağlayan, özellikle Rusça kelimelerin imlası için Türk lehçelerine zorla dahil edilen ayırma ve yumuşatma işaretleridir.

Milletler Arası Çağdaş Türk Alfabeleri Sempozyumu — 1991 yılında Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü öncülüğünde İstanbul'da toplanan ve Türkiye alfabesini temel alan 34 harfli ortak Latin alfabesi tasarısını kabul eden sempozyumdur.

Gülistan Antlaşması — 1813 yılında Çarlık Rusyası ile İran arasında imzalanan ve Azerbaycan topraklarını Kuzey ve Güney olmak üzere iki siyasi parçaya bölen antlaşmadır.

Poéma — XIX. yüzyıldan sonra Azerbaycan edebiyatında kaside ve mesnevi gibi geleneksel nazım şekillerinin yerini alan manzum hikâye veya manzum roman türüdür.

Satirik Şiir — Toplumdaki aksaklıkları, adaletsizlikleri, rüşvetçiliği ve cahilliği eleştiren, mizah ve hiciv unsurlarının yoğun olarak kullanıldığı şiir türüdür. Mirze Ali Ekber Sabir bu türün en önemli temsilcisidir.

Maarifçiler — XIX. yüzyılda halkı cehaletten kurtarmak, eğitimi yaygınlaştırmak ve kültürel kalkınmayı sağlamak amacıyla yenilik hareketlerini savunan aydın zümredir.

Usul-i Cedid — Eğitim ve öğretimde yeni usullerin, modern yöntemlerin ve fonetik temelli alfabelerin kullanılmasını savunan eğitim reformu hareketidir.

Nazîre — Eski Türk edebiyatında bir şairin başka bir şairin şiirine aynı vezin, kafiye ve redifte yazdığı benzer şiirdir; XIX. yüzyılda Azeri şairler genellikle bu tür eserler vermiştir.