Ana Sayfa » Atatürk Üniversitesi ATA AÖF » İş Sağlığı ve Güvenliği Önlisans Programı » Acil Yardım ve Kurtarma Çalışması

Ünite 5: Farmakoloji — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 30 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Terapötik Etki — İlacın vücuda verilmesiyle elde edilmesi amaçlanan, hastalıkları önleyici veya tedavi edici olumlu etkilerdir. Örneğin, bir ağrı kesicinin hastanın ağrısını dindirmesi terapötik etkidir.

Yan Etki — İlacın kullanımı sırasında ortaya çıkan, terapötik etkinin dışında kalan ancak önceden öngörülebilen istenmeyen etkilerdir. Örneğin, ağrı kesici kullanımı sonrasında midede yanma oluşması yan etkidir.

İlaç Alerjisi — İlacın etken veya yardımcı maddelerine karşı vücudun bağışıklık sisteminin geliştirdiği aşırı duyarlılık (hipersensitivite) reaksiyonudur. Ciltte döküntü, kaşıntı ve solunum sıkıntısı gibi belirtilerle kendini gösterir.

Farmasötik Faz — İlacın laboratuvarda hazırlanması, formunun (tablet, ampul, şurup) belirlenmesi ve saklama koşullarının organize edilerek kullanıcıya sunulması aşamasıdır.

Farmakokinetik Faz — Vücudun ilaca karşı gösterdiği reaksiyonları, yani ilacın emilimi, dağılımı, biyotransformasyonu ve vücuttan atılım süreçlerini inceleyen aşamadır.

Enteral Yol — İlacın gastrointestinal sistem (ağız, dil altı, mide veya bağırsak) aracılığıyla vücuda alınması yöntemidir. Bu yolla alınan ilaçlar karaciğerde ilk geçiş etkisine maruz kalabilir.

Parenteral Yol — Gastrointestinal sistem dışındaki tüm yollardan (damar içi, kas içi, cilt altı vb.) ilaç uygulanmasını ifade eden genel terimdir. Tıbbi asepsi kurallarına uyulması zorunludur.

İlk Geçiş Etkisi — Ağız yoluyla alınan ilaçların bağırsaklardan emildikten sonra sistemik dolaşıma katılmadan önce karaciğerden geçerek kimyasal değişime uğraması ve etkisinin değişmesidir.

Biyotransformasyon — İlacın vücut içerisinde enzimler aracılığıyla geçirdiği kimyasal dönüşüm sürecidir. Genellikle karaciğerde gerçekleşir ve ilacı daha kolay atılabilir hale getirir.

Yükleme Dozu — İlacın vücutta etkili olabileceği minimum konsantrasyona hızlı bir şekilde ulaşmasını sağlamak amacıyla ilk seferde verilen yüksek miktardaki dozdur.

Yarı Ömür — Vücuda verilen bir ilacın plazmadaki konsantrasyonunun veya dozunun yarı yarıya azalması (elimine edilmesi) için geçen süredir. İlacın etki süresini belirler.

Akatizi — Metoklopramid gibi bazı antiemetik ilaçların hızlı intravenöz uygulanması sonucunda hastada gelişebilen, yerinde duramama ve aşırı motor huzursuzluk durumudur.

Fibrinolitik İlaçlar — Vücutta halihazırda oluşmuş olan kan pıhtılarını eriterek damar tıkanıklığını açmayı amaçlayan, kanama riski yüksek ilaç grubudur. Örnekleri arasında alteplaz ve streptokinaz yer alır.