Ana Sayfa » Atatürk Üniversitesi ATA AÖF » İşletme Lisans Programı » Borçlar Hukuku

Ünite 7: İlişkilerine Dair Bazı Özel Durumlar — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 40 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

İfa Engeli — Borcun hiç veya gereği gibi yerine getirilmesini engelleyen, imkânsızlık, borçlu temerrüdü ve kötü ifa gibi görünümleri olan borca aykırılık durumlarının genel adıdır.

Başlangıçtaki Objektif İmkânsızlık — Sözleşmenin kurulduğu anda edimin ifasının herkes için fiilen veya hukuken imkânsız olması durumudur; bu durumda sözleşme kesin olarak hükümsüzdür.

Sübjektif İmkânsızlık — Edimin ifasının sadece borçlunun şahsı veya gücü açısından imkânsız olması, ancak başkaları tarafından yerine getirilebilmesi durumudur; sözleşmeyi geçersiz kılmaz.

Sonraki İmkânsızlık — Geçerli olarak doğmuş bir borcun, doğum anından sonraki bir aşamada fiili veya hukuki sebeplerle ifa edilemez hâle gelmesi durumudur.

Kusursuz İmkânsızlık — Borcun ifasının borçlunun sorumlu tutulamayacağı dışsal sebeplerle imkânsızlaşmasıdır; bu durumda borç sona erer ve alınan edimler iade edilir.

Kusurlu İmkânsızlık — Borcun ifasının borçlunun kusurlu eylemiyle imkânsızlaşmasıdır; borç sona ermez, TBK m. 112 uyarınca tazminat borcuna dönüşür.

Borçlu Temerrüdü — İfası mümkün ve muaccel bir borcun, borçlu tarafından haklı bir sebep olmaksızın zamanında yerine getirilmemesiyle ortaya çıkan hukuki gecikme durumudur.

Temerrüt İhtarı — Alacaklının borçluya borcun vadesinin geldiğini hatırlatarak ifada bulunmasını talep ettiği, şekle bağlı olmayan hukuki işlem benzeri açıklamadır.

Gecikme Tazminatı — Borçlunun temerrüde düşmekte kusurlu olması nedeniyle, ifanın gecikmesinden dolayı alacaklının uğradığı zararları gidermekle yükümlü olduğu tazminat türüdür.

Temerrüt Faizi — Para borçlarında borçlunun temerrüde düşmesiyle birlikte, kusur şartı aranmaksızın yasa gereği ödemekle yükümlü olduğu gecikme faizidir.

Aşkın Zarar — Para borçlarında alacaklının temerrüt nedeniyle uğradığı zararın temerrüt faizini aşan kısmıdır; borçlu kusursuzluğunu ispat edemezse bunu öder.

Müspet (Olumlu) Zarar — Borç hiç veya gereği gibi ifa edilseydi alacaklının mal varlığının ulaşacağı durum ile mevcut durum arasındaki farkı ifade eden zarar türüdür.

Menfi (Olumsuz) Zarar — Sözleşmenin geçerliliğine güvenilerek yapılan masraflar ile bu güven nedeniyle kaçırılan diğer fırsatlardan doğan güven zararıdır.

Borcun Kötü İfası — Borçlunun edimi yerine getirmek üzere ifada bulunması ancak bu ifanın sözleşmeye, dürüstlük kuralına veya teknik standartlara uygun olmamasıdır.

Müteselsil Borçluluk — Birden fazla borçlunun alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olduğu, birinin ifasıyla diğerlerinin de borçtan kurtulduğu dayanışmalı borç ilişkisidir.

Rücu Hakkı — Müteselsil borç ilişkisinde kendi payından fazla ödeme yapan borçlunun, aşan kısım için diğer borçlulara sorumlulukları oranında başvurma hakkıdır.

Geciktirici Koşul — Bir sözleşmenin hüküm ve sonuçlarını doğurmasının, gerçekleşip gerçekleşmeyeceği bilinmeyen gelecekteki bir olaya bağlanması durumudur.

Bozucu Koşul — Geçerli olarak kurulmuş bir sözleşmenin hükümlerinin, gerçekleşip gerçekleşmeyeceği bilinmeyen bir olayın gerçekleşmesiyle kendiliğinden sona ermesidir.

Ceza Koşulu — Borçlunun borca aykırı davranması durumunda alacaklıya ödemeyi taahhüt ettiği, asıl borca bağlı fer'i nitelikteki ceza miktarıdır.

Alacağın Devri — Alacaklının, borçlunun rızasını aramaksızın bir sözleşmeyle alacağını üçüncü bir kişiye devretmesini sağlayan yazılı tasarruf işlemidir.

Halefiyet — Borcu ifa eden üçüncü kişinin veya rücu hakkına sahip borçlunun, ifa ettiği miktar oranında alacaklının haklarına ve güvencelerine sahip olmasıdır.