Ünite 13: 20 ve 21 Yüzyıllarda Eleştiri ve Dil Felsefesi — Örnekler

Bir bilim insanı, laboratuvarda gözlemlenebilen fiziksel olaylar üzerine deneyler yaparken aklını meşru sınırları içinde kullanmaktadır. Ancak aynı araştırmacı, deney alanı tamamen dış تناşında kalan deney ötesi ve kurgusal metafizik iddialar hakkında kesin bilgiler vermeye kalkıştığında Kantçı felsefenin hedefi haline gelir. Kant'ın eleştirel felsefesi tam bu noktada devreye girerek insan anlama gücünün sınırlarını çizer ve kurgusal metafizikleri dışarıda bırakarak felsefeyi ahlak ile değerler alanına yönlendirir.

Bir harita mühendisi çıkardığı haritada dağları, nehirleri ve ovaları doğrudan nesne olarak resmetmez; sadece arazinin yapısal ilişkilerini gösteren çizgiler ve kurallar kullanır. Ludwig Wittgenstein'a göre mantık da tam olarak böyle çalışır; mantık deneysel içeriği olmayan kurallardan oluşur ve dünyanın ne olduğunu değil yapısının nasıl olduğunu gösterir. Bu anlamda mantık, dünyanın bir aynadaki zahiridir ve dünyanın yapısı ile mantığın yapısı ortaktır.

Bir grup insan günlük sohbetlerinde dili yanlış kullanarak karmaşık metafiziksel düğümler ve içinden çıkılmaz kavramsal bulmacalar üretirler. Wittgenstein'a göre felsefe asla yeni bir öğreti vermek veya bilimsel bir olguyu onaylamak değildir; aksine dilin bozulmasından kaynaklanan bu düşünce düğümlenmelerini çözen bir etkinliktir. Felsefe bir öğreti değil aydınlatmalardan oluşan bir etkinlik olduğundan, tüm felsefe aslında bir dil eleştirisidir.