Ünite 4: Alacakların Envanteri — Örnekler

Mobilya imalatı yapan bir işletme, bayisine sattığı koltuk takımından doğan alacağını ana faaliyet konusu olduğu için ticari alacak olarak kaydeder. Aynı işletmenin şirket aracını kullanan personele verdiği avansı ise faaliyet dışı bir işlem olduğundan diğer alacaklar grubunda takip etmesi gerekir.

Bir kırtasiye toptancısı, okullara vadeli defter satmış ancak ortada herhangi bir bono veya poliçe düzenlenmemiştir. Dönem sonunda bu senetsiz alacaklar, ihtilaflı veya tahsil edilemeyen bir durum bulunmadığı sürece üzerinde yazılı olan itibari değerleri üzerinden değerlenir.

Bir işletmenin elinde müşterisinden aldığı ve vadesi gelecek hesap dönemine sarkan bir alacak senedi bulunmaktadır. Dönemsellik ilkesi gereği, vadesi henüz gelmemiş olan bu senet değerleme günü itibarıyla bugünkü değerine indirgenir ve reeskont işlemi uygulanarak gelecek döneme ait vade farkı cari dönemden ayrıştırılır.

Mobilya imalatı yapan bir işletme, bayisine sattığı koltuk takımından doğan alacağını ana faaliyet konusu olduğu için ticari alacaklar arasında kaydeder. Aynı işletmenin fabrikanın çatı onarımı için ustaya verdiği depozito ise faaliyet dışı bir işlem olduğundan diğer alacaklar grubunda izlenir.

Bir tekstil firması, cari hesap şeklinde çalışan müşterisinden olan alacağını yıl sonu bilançosunda defter değeri olan mukayyet değer üzerinden raporlar. Bu senetsiz alacağın değerlemesinde Vergi Usul Kanunu hükümleri esas alınarak tahsil zamanına göre gerekli defter kayıtları dikkate alınır.

Bir işletmenin elinde, gelecek döneme ait vadesi henüz gelmemiş bir müşteri senedi bulunmaktadır. Dönem sonunda uygulanan reeskont işlemi sayesinde, senedin değerleme günündeki bugünkü halihazır değeri hesaplanarak gelecek döneme ait vade farkı cari dönemden ayrıştırılır.