Ünite 9: Savaş Ekonomisinin Mali Analizi (1914-1918) — Örnekler

Osmanlı Devleti, daha önce Balta Limanı Ticaret Anlaşması ile yabancı tüccarlara geniş serbestlik sunarken, Birinci Dünya Savaşı'nın başlamasıyla bu liberal politikayı tamamen terk etmiştir. Devlet, sınırlarını dış ticarete kapatarak kendi yerli üreticisini korumaya odaklanmış ve ekonomiyi kendi kaynaklarıyla ayakta tutmaya çalışmıştır.

Osmanlı Devleti'nin 1914 yılında kapitülasyonları tek taraflı kaldırmasıyla, ülkede faaliyet gösteren yabancı şirketlerin ayrıcalıkları son bulmuştur. Bu sayede yerli bir Osmanlı işletmesi, yabancı rakipleriyle aynı vergileri ödemeye başlamış ve mahkemelerde eşit koşullarda yargılanma hakkı elde etmiştir.

İstanbul'da yaşanan büyük gıda kıtlığını çözmek isteyen devlet, 1916 yılında çıkardığı kanunla büyük bir toprak sahibine arazisinin belirli bir kısmında zorunlu olarak buğday ekme yükümlülüğü getirmiştir. Toprak sahibi, üretimi gerçekleştirmek için gerekli işçileri ve tarım araçlarını kendisi temin ederek kentin iaşe ihtiyacına katkı sağlamıştır.