Ünite 14: Vergi Uyuşmazlıkları ve Çözüm Yolları — Kelime Bul

Tanımı oku, kavramı harf harf bul. 22 kelime var.

1 / 220 doğru

Mükelleflerin kendilerine kesilen vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarını dava konusu etmeyerek kanunda belirtilen süre ve şartlarda ödeyeceklerini beyan etmeleri halinde cezaların belirli oranda indirilmesidir.

Vergi Uyuşmazlığı — ••• idaresi ile mükellefler arasında ••• ödevi ilişkisinden dolayı ortaya çıkan hukuki anlaşmazlıklardır. Temel kaynağını mükellef ile ••• dairesi arasındaki anlayış farklılığı ya da görüş ayrılığı oluşturmaktadır.

Yer Bakımından Yetkisizlik — Vergi idaresinin kanunla kendisine verilen yetkiyi, belirlenen coğrafi sınırların dışında kullanması durumudur. Örneğin, gelir vergisinin mükellefin ikametgahı dışındaki bir vergi dairesince tarh edilmesi ••• doğurur.

Şekil Unsuru — Vergi idaresince tesis edilen vergilendirme işleminin kesin ve yürütülmesi zorunlu bir nitelik kazanabilmesi için izlemesi gereken kanuni yol, usul ve biçim kurallarını ifade eder.

Sebep Unsuru — Vergi idaresini belli bir işlemi yapmaya yönelten ve kanunlarda önceden belirlenmiş bulunan durum, olay ve işlemlerdir. Vergi tarhı işleminin ••• vergiyi doğuran olay oluşturur.

Konu Unsuru — Vergilendirme işleminin doğurduğu hukuki sonuçtur. Örneğin, ivazsız bir intikal sonucunda ortaya çıkan servet artışının veraset ve intikal vergisi yerine gelir vergisine tabi tutulması ••• sakatlar.

Amaç Unsuru — İdari işlemin tesisi ile gerçekleştirilmesi istenen ve genel olarak kamu yararı şeklinde tanımlanan son hedeftir. Kamusal yetkilerin kamu yararı dışında kullanılması işlemi ••• yönünden sakatlar.

Düzeltme ve Reddiyat — Vergiye ilişkin hesaplarda veya vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi veya alınması durumunda idari aşamada hatanın düzeltilmesi ve fazla alınan kısmın iade edilmesidir.

Uzlaşma — İkmalen, resen ve idarece tarh edilen vergiler ve bunlara ilişkin kesilen vergi ziyaı cezaları konusunda idarenin mükellef ile kanuni şartlar dahilinde anlaşarak uyuşmazlığı mahkemeye gitmeden çözmesidir.

Cezalarda İndirim — Mükelleflerin kendilerine kesilen vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarını dava konusu etmeyerek kanunda belirtilen süre ve şartlarda ödeyeceklerini beyan etmeleri halinde cezaların belirli oranda indirilmesidir.

Vergi Mahkemesi — ••• uyuşmazlıklarında görevli olan, genel bütçeye, il özel idarelerine, belediye ve köylere ait •••, resim, harç ve benzeri mali yükümler ile bunların zam ve cezalarını karara bağlayan ilk derece •••.

Bölge İdare Mahkemesi — İlk derece mahkemelerince verilen ve istinaf yolu açık olan nihai kararlara karşı yapılan istinaf başvurularını inceleyip karara bağlamakla görevli ••• düzeyindeki yargı merciidir.

Danıştay — Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile görevlendirilmiş yüksek idare mahkemesi, danışma ve inceleme merciidir. İdari ve vergi mahkemelerince verilen kararların son inceleme (temyiz) merciidir.

Resen Araştırma İlkesi — Vergi yargısında mahkemelerin tarafların iddia ve delilleriyle bağlı kalmaksızın, uyuşmazlık konusu olaya ilişkin her türlü inceleme, bilgi ve belge talebini kendiliğinden yapabilmesini öngören ilkedir.

Yazılı Olma İlkesi — Vergi yargısında yargılama usulünün kural olarak ••• ••• ve incelemelerin dosya üzerindeki evraklar üzerinden yürütülmesini ifade eden ilkedir.

İhtirazi Kayıt — Mükelleflerin beyan ettikleri matrahlara veya bu matrahlar üzerinden tarh edilen vergilere karşı dava açma haklarını saklı tutmak amacıyla beyannameye koydukları şerhtir.

Yürütmenin Durdurulması — Hukuka aykırılık iddiasıyla açılan iptal davalarında, dava konusu işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğmasını önlemek amacıyla işlemin icra edilebilirliğinin geçici olarak askıya alınmasıdır.

İstinaf — İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde başvurulan kanun yoludur.

Temyiz — Bölge idare mahkemelerinin belirli kararları ile Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının hukuka uygunluk yönünden Danıştay tarafından denetlenmesini sağlayan kanun yoludur.

Kanun Yararına Temyiz — Kesin olarak verilen veya istinaf/••• incelemesinden geçmeden kesinleşen kararlardan yürürlükteki hukuka aykırı sonuç içerenlerin, Başsavcı tarafından hukuki birliği sağlamak amacıyla Danıştay'da ••• edilmesidir.

Yargılamanın Yenilenmesi — Kanunda sayılan ağır yargısal hata veya yeni delil ortaya çıkması gibi olağanüstü sebeplerin varlığı halinde, kesinleşmiş bir kararın kaldırılarak davanın yeniden görülmesini sağlayan olağanüstü kanun yoludur.

İvedi Yargılama Usulü — İhale, acele kamulaştırma, özelleştirme gibi hızlı çözülmesi gereken belirli konulardaki uyuşmazlıklarda dava açma, savunma ve karar sürelerini kısaltan özel ••• •••.

Açıklama Kanun Yolu — Mahkeme kararlarının yeterince açık olmaması ya da birbirine aykırı hüküm fıkraları taşıması halinde, tarafların kararı veren mahkemeden kararın netleştirilmesini istemeleridir.