Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Sınıflama ölçeği ile sıralama ölçeği arasındaki temel farkı, birer örnek vererek karşılaştırmalı olarak açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Sınıflama ölçeği sadece nitel bir ayrım yaparken (örneğin göz rengi), sıralama ölçeği bu ayrımın üzerine bir büyüklük/küçüklük hiyerarşisi ekler (örneğin başarı sırası). Sınıflamada semboller sadece kimlik belirtir, sıralamada ise göreceli bir nicelleşme söz konusudur.
Alıştırma 2myders hazırladı
Eşit aralıklı ölçek ile oranlı ölçek arasındaki 'sıfır noktası' farkını, termometre ve ağırlık ölçümü üzerinden tartışınız.
Yanıt / ipucu
Eşit aralıklı ölçekte sıfır noktası keyfidir ve yokluğu temsil etmez (0 derece sıcaklık olması ısının yokluğu değildir). Oranlı ölçekte ise sıfır noktası mutlak yokluğu ifade eder (0 kg ağırlık, ağırlığın hiç olmadığını gösterir).
Alıştırma 3myders hazırladı
Kendi belirleyeceğiniz bir sosyal bilimler araştırma konusu için, neden 'sabit-toplam ölçeği' kullanmanın diğer ölçek türlerine göre daha avantajlı olabileceğini gerekçelendiriniz.
Yanıt / ipucu
Sabit-toplam ölçeği, katılımcının farklı özelliklere verdiği önemi bir bütünün parçaları olarak görmesini sağlar. Örneğin bir tüketicinin marka tercihinde fiyat, kalite ve ambalajın toplam 100 puan içindeki payını belirlemesi, özellikler arası ödünleşimleri (trade-off) daha net ortaya koyar.
Alıştırma 4myders hazırladı
Semantik farklılıklar ölçeği ile Stapel ölçeğinin yapısal farklarını inceleyerek, hangi durumlarda hangisinin tercih edilmesinin daha uygun olacağını belirleyiniz.
Yanıt / ipucu
Semantik farklılıklar ölçeği zıt kutuplu sıfatlar kullanırken, Stapel ölçeği tek kutuplu bir değerlendirme sunar. Marka imajı karşılaştırmalarında zıt kutuplar daha açıklayıcıyken, tek bir özelliğin yoğunluğunu ölçmek için dikey sayı dizisi sunan Stapel ölçeği daha pratiktir.
Alıştırma 5myders hazırladı
Neden her araştırmacı her zaman 'oranlı ölçek' kullanmayı tercih etmez? Ölçüm teknikleri ve özelliğin doğası bağlamında bir değerlendirme yapınız.
Yanıt / ipucu
Her özellik matematiksel olarak mutlak sıfıra sahip değildir veya ölçüm aracı o hassasiyette veri toplamaya uygun olmayabilir. Sosyal bilimlerdeki tutum veya kişilik gibi soyut kavramlar, doğası gereği oranlı ölçekle ölçülemez; bu nedenle daha düşük duyarlıklı ölçeklere başvurmak zorunluluktur.
