Ünite 8: Kararların Uygulanması — Boşluk Doldurma

Özetten alınan cümlelerde eksik kavramı yaz. 9 soru var.

1 / 90 doğru

Kanun koyucu, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğunu açıkça hükme bağlamıştır.

Kanun koyucu, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğunu açıkça hükme bağlamıştır.

Kararların süresi içinde uygulanmaması halinde ise idare aleyhine maddi ve manevi tazminat davası açılması imkanı getirilmiştir.

Danıştay'ın yerleşik içtihatlarına göre, iptal kararı hukuken sakat olan idari işlemi geriye yürür bir biçimde ortadan kaldırarak, hukuk düzenini işlem tesis edilmeden önceki duruma geri getirir.

Danıştay 1. ve 6. Dairelerinin kararlarına göre, bir düzenleyici işlemin iptal edilmesi, önceki düzenlemenin kendiliğinden yürürlük kazanması sonucunu doğurmaz.

Ayrıca, düzenleyici işlemlerin iptali gerekçesiyle, bu işlemlere dayanılarak tesis edilmiş olan ve ilgililer lehine kazanılmış hak doğuran bireysel uygulama işlemleri geçmişe yönelik olarak ortadan kaldırılamaz.

Tazminat alacaklarının tahsilini engellemek amacıyla bazı kamu tüzel kişileri (özellikle belediyeler), özel mallarını kaçırmak için bu mallar hakkında 'kamu hizmetine tahsis' kararları almaktadırlar.

İdari yargı yerleri, hakkın kötüye kullanılması niteliğindeki bu tür tahsis kararlarını etkisiz kılsa da, bu durum alacağın tahsil sürecini ciddi şekilde uzatmakta ve hak arama hürriyetini zedelemektedir.

Maddi veya hukuki imkânsızlık hallerinde idarenin mahkeme kararını aynen uygulaması beklenemez; ancak bu durum idarenin tazminat sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Bu sorunun aşılması için Danıştay 5. Dairesi, idare aleyhine hükmedilen tazminatların, kararı uygulamayan kamu görevlisine rücu edilmesi sürecinin işletilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.