Hızlı Bakış
← Ünite 7

Ünite 7: Metinlerarasılık — Hızlı Bakış

Sınavdan hemen önce göz gezdirmek için sıkıştırılmış özet.

Sınavda Dikkat Et

  • Julia Kristeva’nın metinlerarasılığı ilk kullanan ve metni 'alıntılar mozaiği' olarak tanımlayan kuramcı olduğunu mutlaka unutmayın; sınavda en çok karıştırılan isimlerdendir.
  • Mihail Bahtin’in 'söyleşimcilik' (diyaloglaştırma) kavramının metinlerarasılığın temel kökeni olduğunu, romanın çoksesli (polifonik) şiirin ise teksesli olduğunu asla göz ardı etmeyin.
  • Gérard Genette’in tüm alışverişleri kapsayan üst kavramının 'metinselaşkınlık' olduğunu ve metinlerarasılığın bunun alt kategorilerinden yalnızca biri olduğunu unutmayın.
  • Parodi (yansılama) ile pastiş (öykünme) arasındaki farka dikkat edin; parodide alaya alma/eğlenme ve konu değiştirme varken, pastiş yergisiz biçem taklididir.
  • Kaynak eleştirisinin durağan kökene ve metin öncesi taslaklara odaklandığını, metinlerarasılığın ise bağlam değiştirerek yeni anlamlar ürettiğini karıştırmayın.
  • Michael Riffaterre’in tanımını diğerlerinden ayıran en önemli ölçütün 'okurun belleği ve alımlama estetiği' olduğunu aklınızda tutun.
  • Gizli alıntı (aşırma) ile anıştırma (allusion) arasındaki farka dikkat edin; aşırma kaynaksız kopyalamayken, anıştırma yarım ipuçlarıyla yapılan örtük göndermedir.

Bilinmesi Gereken Kavramlar

MetinlerarasılıkMozaikYaptakçılıkPalimpsestBütünce (Corpus)Bağlam DeğiştirmeSöyleşimcilik (Diyaloglaştırma)Çokseslilik (Polifoni)Parodi (Yansılama)Pastiş (Öykünme)Alımlama KuramıMetinselaşkınlıkTanımlık (Epigraf)Gizli Alıntı (Aşırma)AnıştırmaKolajAlaycı DönüştürümÖrgesel-Dönüşüm

Önemli Olaylar / Örnekler

  • Julia Kristeva ve Metinlerarasılığın Doğuşu
  • Gérard Genette’in Palimpsestes Eseri
  • Murathan Mungan’ın Yedi Cücesi Olmayan Pamuk Prenses Öyküsü
  • Ferit Edgü’nün Yazmak Eylemi
  • Hüseyin Saylan’ın Mahşer-i Cümbüş Romanı
  • Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ındaki Tanımlık Kullanımı
  • Tahsin Yücel’in Yalan Romanı ve Aşırma Teması
  • Oğuz Atay’ın Tutunamayanlar Romanındaki Kolajlar
  • Haldun Taner’in Sersem Kocanın Kurnaz Karısı Oyunu
  • Orhan Veli’nin Nasrettin Hoca Fıkralarını Yenidenyazması
  • Ayfer Tunç’un Kapak Kızı Romanını Yenidenyazması
  • Nazım Hikmet’in Ferhad ile Şirin Oyunu
  • Michael Riffaterre’in Alımlama Odaklı Yaklaşımı
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250