Ünite 2: Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatında Hikâye ve Roman-II (İkinci Kuşak) — Hızlı Bakış
Sınavdan hemen önce göz gezdirmek için sıkıştırılmış özet.
Sınavda Dikkat Et
Recaizâde Mahmut Ekrem'in romanı 'büyük hikâye', hikâyeyi ise 'ufak hikâye' olarak adlandırdığını kesinlikle unutmayın; bu kavramlar sınavda yazar eşleştirmelerinde sıkça sorulur.
Saime'nin Recaizâde Mahmut Ekrem'in sansür nedeniyle yarım kalan ilk roman denemesi olduğunu, Araba Sevdası ile karıştırılmaması gerektiğini bilin.
Sami Paşazâde Sezai'nin 'Küçük Şeyler' adlı eserinin Türk edebiyatında Batı tarzı modern hikâyenin başlangıcı ve ilk başarılı örneği kabul edildiğini asla göz ardı etmeyin.
Sergüzeşt romanının kölelik (esaret) konusunu ana izlek olarak işleyen *ilk* roman olduğunu, daha önceki romancılarda bu konunun geride kaldığını hatırlayın.
Sami Paşazâde Sezai'nin tasvirlerinde 'ressam bakış açısı'na sahip olduğu ve mekân-psikoloji paralelliğini ustaca kurduğu bilgisi sınavda soru çözerken hayat kurtarır.
Küçük Şeyler kitabında yer alan 'Arlezyalı' adlı hikâyenin Alphonse Daudet'den çeviri, 'Bir Kitabe-i Seng-i Mezar'ın ise mensur şiir olduğunu karıştırmayın.
Tanzimat ikinci kuşak yazarlarının birinci kuşağa göre sosyal faydayı ikinci plana atıp sanat endişesini ve bireysel konuları öne çıkardığı temel karakteristik özellikler arasındadır.
Bilinmesi Gereken Kavramlar
Ufak HikâyeÇift Zincirli Olay ÖrgüsüYanlış BatılılaşmaMensur ŞiirEsaret (Kölelik)Ressam Bakış AçısıMekân-Psikoloji ParalelliğiKüçük İnsanSansürRomantizmRealizmTefrikaMukaddimeRumuzü'l-Edep
Önemli Olaylar / Örnekler
İkdam Gazetesinde Yarım Kalan Tefrika: Saime
Londra Büyükelçiliği Görevi (1881-1885)
Halit Ziya Uşaklıgil'in Küçük Şeyler Karşısındaki Tepkisi
Sergüzeşt Romanının Yazılış Zemini
Dilber'in Trajik Sonu ve Nil Nehri
Küçük Şeyler Kitabının İçeriği
Recaizâde Mahmut Ekrem'in Eser Sayısı
Çamlıca Ormanının Kesilmesi: 'İki Yüz Elli Kuruşa Bir Asır'