Hızlı Bakış
← Ünite 4

Ünite 4: Ses Dizimi — Hızlı Bakış

Sınavdan hemen önce göz gezdirmek için sıkıştırılmış özet.

Sınavda Dikkat Et

  • Önlük-artlık uyumunun sadece ünlüler arasında değil, /g, k, l/ ünsüzlerinin art/ön damak varyantları sayesinde ünsüzleri de kapsadığını (hece uyumu olduğunu) unutmayın.
  • -(X)yor şimdiki zaman ekinin, ilk hece dışında /o/ ve /ö/ bulunamayacağı kuralının tek istisnası olduğunu sınavda kafanızda bulundurun.
  • Türkçe sözcüklerin sonunda /b, c, d, g/ ötümlü patlamalı seslerinin kesinlikle bulunmadığı kuralı soru çözümlerinde sıkça karşınıza çıkacaktır.
  • Bağlama ünlüsü ile bağlama ünsüzünün (kaynaştırma) tanım ve görevlerini karıştırmayın; bağlama ünlüsü ünsüz yığılmasını, bağlama ünsüzü ise ikiz ünlüleri önler.
  • Batı kökenli alıntı sözcüklerde söz başındaki çift ünsüzlerin arasında ünlü türetilmediğini (grup, sfenks) ve yazı dilinde buna göre hecelendiğini unutmayın.
  • Türkçe kelimelerin başında akıcı ünsüzlerin bulunmadığını, /j/ sesinin ise her pozisyonda sadece yabancı sözcüklerde yer aldığını daima göz önünde bulundurun.

Bilinmesi Gereken Kavramlar

Önlük-Artlık UyumuDüzlük-Yuvarlaklık UyumuÖtümlülük-Ötümsüzlük UyumuAçık HeceKapalı HeceKavşakİkiz Ünlülerden KaçınmaBağlama ÜnlüsüBağlama ÜnsüzüEn Az Çaba YasasıZamir N'siArkaizmBirincil Uzun Ünlüler

Önemli Olaylar / Örnekler

  • Tarihsel Süreçte 'Ana'dan 'Anne'ye Dönüşüm
  • Dudak Ünsüzlerinin Düzleştirme Engeli
  • Trabzon Ağızlarında İleri Uyum Örnekleri
  • Batı Kökenli Alıntılarda Çift Ünsüz Koruması
  • -(X)yor Ekip İstisnası ve Kökeni
  • Söz Sonunda Bulunabilen Belirli Ünsüz Çiftleri
  • Yabancı Alıntılardaki Ünsüz Çifti Ayrışması
  • Beşer Üleştirme Sayı Ekinde Yanlış Bölünme
  • Altay Dillerinden Gelen -(s)i Ek Kalıntısı
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250