Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Uygulama Soruları
Kant’ın felsefesine ilişkin olarak en az 3 eleştiri getirmeye çalışınız.
Alıştırma 1myders hazırladı
Kant'ın bilimsel ve felsefi sentezini oluşturan Isaac Newton ve René Descartes'tan devraldığı temel kavramları belirleyerek, bu sentezin modern otonomi kavramıyla ve burjuvazi sınıfıyla olan ilişkisini açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Kant, Descartes'tan 'Ben' (cogito) kavramını, Newton'dan ise fizik ve doğa görüşünü alarak sentezlemiştir. Bu sentez doğrultusunda şekillenen 'özerklik' (otonomi) kavramı, yükselen burjuvazi sınıfının ekonomik ve sosyal dinamiklerine felsefi bir temel sağlamıştır.
Alıştırma 2myders hazırladı
Kant'ın zaman ve mekân kavramlarını Newton ve Leibniz'in yaklaşımlarından farklı olarak nasıl konumlandırdığını ve bu durumun nesneyi bilme sürecindeki etkilerini değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
Kant, Newton'un mutlak zaman ve mekân anlayışını reddederek, Leibniz'den de esinlenip bunları insan zihninin biçimlendirici öznel formları haline getirmiştir. Bu epistemolojik dönüşüme göre nesneleri kendilerinde oldukları gibi değil, sadece zihnimizin kavramsal çerçevesiyle dönüştürerek bilebiliriz.
Alıştırma 3myders hazırladı
Kant'ın 'Aklını kullan' (Sapere aude) mottosu bağlamında, teorik akıl ile pratik akıl arasında 'ben' (cogito) kavramının merkeziliği açısından ortaya çıkan çelişkileri ve yapılan eleştirileri analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Kant teorik akılda benliğin sınırlarını çizmesine rağmen, pratik akılda otonom birey vurgusuyla 'beni' yeniden merkeze yerleştirmiştir. Bu durum, Sokrates'in benlik merkeziliğine karşı çıkan 'Kendini bil' uyarısıyla çelişmesi ve doğanın yasalarını sadece insan aklının kurucu gücüne indirgemesi yönüyle eleştirilir.
Alıştırma 4myders hazırladı
Kant'ın dini ahlâka indirgeyen yaklaşımını ve Tanrı'yı pratik aklın bir 'postulası' (varsayımı) olarak konumlandırmasını, geleneksel inanç ve kayıtsız şartsız iman ilkeleri açısından eleştiriniz.
Yanıt / ipucu
Kant, en yüksek iyinin gerçekleşmesi için Tanrı'yı zorunlu bir varsayım (postula) yaparak inancı araçsal ve şartlı bir konuma getirmiştir. Bu durum, dindeki kayıtsız şartsız teslimiyet ve iman ilkesini zedeleyerek Tanrı'yı filozofun soyut bir idealine indirger ve dini ahlâki eğitime indirgeyerek kutsalın manevi derinliğini zayıflatır.
