Ana Sayfa » İstanbul Üniversitesi AUZEF » İktisat Lisans Programı » Kamu Maliyesi

Ünite 10: Vergileme Tekniği — Kavram Eşleştirme

Tur 1 / 30 / 5 eşleşti

Önce bir kavram seç, sonra karşılığı olan tanıma dokun.

Kavramlar

Tanımlar

Yukarıdan bir kavram seç.

Matrah — Vergi borcunu hesaplamak amacıyla, vergi konusunun indirgendiği fiziksel-teknik veya ekonomik-parasal büyüklüktür. Örneğin, Gelir Vergisinde matrah elde edilen gelirin safi tutarıdır.

Vergi Mükellefi — Vergi kanunlarına göre kendisine vergi borcu düşen, vergiyi kendi geliri veya servetinden ödemekle yükümlü olan gerçek veya tüzel kişidir.

Vergi Sorumlusu — Verginin ödenmesi bakımından alacaklı vergi dairesine karşı muhatap olan ve mükellefin vergi ödevlerini onun adına yerine getiren üçüncü kişidir.

Kanuni Vergi Taşıyıcısı — Kanun koyucunun vergi yükünü nihai olarak taşımasını istediği kişidir. KDV'de kanuni vergi taşıyıcısı mal ve hizmeti satın alan nihai tüketicidir.

Gerçek Vergi Taşıyıcısı — Piyasa koşullarında gerçekleşen yansıma mekanizması sonucunda, vergi yükünü nihai olarak üstlenen ve bu yükü başkasına devredemeyen kişidir.

Verginin Konusu — Üzerine vergi konulan ve doğrudan ya da dolaylı olarak verginin kaynağını oluşturan iktisadi unsurdur. Örneğin, Motorlu Taşıtlar Vergisinin konusu tescilli taşıtlardır.

Muafiyet — Vergi kanunlarına göre esasen mükellef olması gereken bazı kişi veya kurumların, kanunla kısmen veya tamamen vergi dışı tutulmasıdır.

İstisna — Vergi kanunlarına göre esasen vergilendirilmesi gereken bazı vergi konularının, işlemlerinin veya kazançlarının kısmen ya da tamamen vergi dışı bırakılmasıdır.

Vergiyi Doğuran Olay — Devletin vergi alacağının doğması için, verginin konusu ile mükellefi arasında kanunun aradığı şartların ve hukuki ilişkinin gerçekleşmesidir.

Spesifik Vergi — Vergi matrahının ağırlık, sayı, hacim, uzunluk gibi fiziksel ve teknik büyüklükler üzerinden belirlendiği vergi türüdür.

Ad-valorem Vergi — Vergi matrahının fiyat, bedel veya değer gibi ekonomik ve parasal büyüklükler üzerinden hesaplandığı değere dayalı vergilerdir.

İkmalen Vergi Tarhı — Daha önce yapılmış bir tarhiyata bağlı olarak, sonradan ortaya çıkan bir matrah veya matrah farkı üzerinden ek vergi hesaplanması işlemidir.

Resen Vergi Tarhı — Vergi matrahının defter, kayıt ve belgeler gibi maddi delillere göre tespitinin mümkün olmadığı durumlarda, takdir komisyonlarınca belirlenen matrah üzerinden vergi hesaplanmasıdır.

Tersine Artan Oranlı (Ric'i) Tarife — Mükelleflerin geliri arttıkça, ödedikleri verginin toplam gelirlerine olan oranının giderek azaldığı, vergi adaletine aykırı tarife etkisidir.

Emanet Usulü — Devletin veya kamu tüzel kişilerinin kendi aylıklı memurları aracılığıyla vergileri doğrudan tarh ve tahsil ettiği, günümüzde uygulanan en güvenli tahsilat usulüdür.