Ünite 6: Osmanlı Devlet Teşkilatının Bozulması ve Islah Çalışmaları — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Uygulama
Koçi Bey Risaleleri (Çev. Seda Çakmakçıoğlu, Kabalcı yay. İstanbul 2008) adlı eseri inceleyiniz.
Uygulama Soruları 1
Koçi Bey Risalelerini inceleyerek Sultan IV. Murad’a ve Sultan İbrahim’e sunulan risaleleri karşılaştırıp aralarındaki farklılıkları belirleyiniz ve sonuçları tartışınız.
Alıştırma 1myders hazırladı
Osmanlı devlet teşkilatında 'erkan-ı erba'a' olarak tanımlanan dört temel makamı listeleyerek, bu makamların devletin hangi alanlarındaki (idari, mali, hukuki vb.) sorumluluklarını kısaca açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Vezir (idari), Kazasker (hukuki/ilmi), Defterdar (mali) ve Nişancı (bürokratik/yazışma).
Alıştırma 2myders hazırladı
XVII. yüzyılda Osmanlı ekonomisini derinden etkileyen ve 'enflasyon paniğine' yol açan dış kaynaklı gelişmeyi açıklayarak, bu durumun reaya ve asker üzerindeki sosyo-ekonomik etkilerini değerlendiriniz.
Yanıt / ipucu
Amerika'dan Avrupa yoluyla gelen ucuz gümüş; sabit gelirli sınıfın alım gücünü düşürmüş, çift-bozan ve aylaklar zümresinin artmasına neden olmuştur.
Alıştırma 3myders hazırladı
Kâtip Çelebi'nin 'Mizanü'l-hak' ve 'Dustûrü'l-amel' adlı eserlerinde Osmanlı'nın gerilemesine dair sunduğu temel teşhisleri, medrese eğitimi ve İbn Haldun'un tavırlar nazariyesi bağlamında analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Medreselerden aklî ilimlerin çıkarılmasını eleştirmiş ve devletin ömrünü İbn Haldun'un döngüsel tarih anlayışıyla (tavırlar nazariyesi) açıklamıştır.
