Ünite 5: Farsçada Kelime Yapımı: İsim ve Sıfatlar — Örnekler
myders hazırladı Ders kitabında bu ünite için örnek kutusu yok. Aşağıdaki örnekler ünite içeriğinden hazırlandı; kavramı somut bir durumla açıklamak için.
Mumluktan Kalemliğe: -dân Ekimyders hazırladı
Masasının üzerindeki eşyaları düzenleyen bir öğrenci, mumunu şem‘-dân içine yerleştirdi. Ardından kalemlerini, Farsçadaki alet ismi türeten -dân ekiyle oluşturulmuş kalem-dân kutusuna koydu. Bu ek, bir eşyanın muhafaza edildiği nesneyi belirtmek için kullanılır.
Dertli Bir Şairin Sıfatı: -mend Ekimyders hazırladı
Edebiyat dersinde bir gazel okuyan öğrenci, şairin ruh halini yansıtan 'derd-mend' ifadesiyle karşılaştı. Öğretmeni, -mend ekinin isme gelerek ona 'dertli, kederli' gibi bir nitelik kazandırdığını açıkladı. Böylece öğrenci, Farsçadaki sıfat türetme mekanizmalarından birini kavramış oldu.
Ay Gibi Parlayan: -veş Ekimyders hazırladı
Klasik bir metin okuyan öğrenci, sevgilinin güzelliğini betimleyen 'mâh-veş' tamlamasını gördü. Metin, 'ay' anlamına gelen mâh kelimesine -veş ekinin getirilmesiyle oluşturulmuştu. Bu ek, nesneleri başka unsurlara benzeterek sıfatlaştıran bir yapı olarak metinde yer alıyordu.