Ünite 2: Karbohidratların Genel Özellikleri ve Önemi — Önemli Kavramlar

Daha basit şekerlere hidroliz edilemeyen, tek bir polihidroksi aldehit veya polihidroksi keton içeren en basit karbohidrat birimidir. Örnek olarak glikoz, fruktoz ve riboz verilebilir.

Dört bağına da birbirinden tamamen farklı atom veya kimyasal grupların bağlanmış olduğu karbon atomudur. Bu karbon atomunun varlığı stereoizomerizme yol açar.

Aynı moleküler formüle ve atom bağlantılarına sahip olmasına rağmen uzaysal dizilimleri farklı olan ve birbirinin ayna görüntüsü olup çakışmayan izomerlerdir. D- ve L- gliseraldehit buna örnektir.

Yapısında fonksiyonel bir aldehit grubu bulunduran monosakkarit sınıfıdır. En basit üyesi üç karbonlu gliseraldehittir.

İkinci karbon atomunda bir keton grubu içeren monosakkarit sınıfıdır. En basit üyesi dihidroksiasetondur ve fruktoz biyolojik açıdan önemli bir örneğidir.

Monosakkaritlerin halkalı alfa ve beta anomerlerinin sulu çözeltide birbirine dönüşmesi ve buna bağlı olarak polarize ışığı çevirme açısının zamanla değişerek belirli bir denge değerinde sabitlenmesi olayıdır.

Monosakkaritlerin kendi aralarında su açığa çıkararak veya bağlanarak disakkarit, oligosakkarit ve polisakkaritleri oluşturmasını sağlayan kovalent bağ türüdür.

Pek çok monosakkarit ünitesinin glikozidik bağlarla birbirine bağlanması sonucu oluşan yüksek moleküler ağırlıklı polimerlerdir. Nişasta ve sellüloz bu sınıftadır.

Monosakkaritlerin halkalı yapısı sırasında birinci karbon atomunun konumuna bağlı olarak oluşan alfa ve beta stereoizomerik formlarıdır.

Birkaç monosakkarit ünitesinin glikozidik bağlar vasıtasıyla birbirine bağlanarak polimerize olmasından meydana gelen ara karbonhidrat molekülleridir.