Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
İşlevselcilik teorisinin temel analojisi olan toplum ile canlı organizma benzeşimini kendi cümlelerinizle açıklayarak, bu yaklaşımın neden çatışma yerine uyum ve toplumsal düzen üzerine odaklandığını tartışınız.
Yanıt / ipucu
Toplumun tıpkı bir insan vücudu gibi uyum içinde çalışan organlardan (kurumlar ve gruplardan) oluştuğunu vurgulayabilirsiniz. Sistemdeki her parçanın bütünün hayatta kalmasına ve sürekliliğine olumlu katkı sağladığı varsayıldığı için, işlevselcilik doğal olarak çatışmadan ziyade denge ve düzeni inceler.
Alıştırma 2myders hazırladı
Talcott Parsons’ın 'birim eylem' kavramının dört bileşenini (Aktör, Hedef, Durum ve Normlar) günlük hayattan somut bir örnek vererek karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Örneğin üniversite sınavına hazırlanan bir öğrenci (aktör) üzerinden inceleme yapabilirsiniz. Öğrencinin hedefi iyi bir bölüme girmek, durumu maddi imkanlar ve dershane şartları, normları ise sınav kuralları ve toplumsal beklentiler olarak açıklayabilirsiniz.
Alıştırma 3myders hazırladı
Parsons'ın kalıp değişkenler analizinde yer alan geleneksel toplum ile modern toplum ayrımlarını (örneğin 'doğuştan getirilmiş nitelik' ile 'başarı' kriterini) günümüz iş dünyasındaki terfi mekanizmaları üzerinden karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Geleneksel toplumlarda bireyin konumunun aile bağı veya soy gibi doğuştan özelliklerle belirlendiğini (doğuştan getirilmiş nitelik), modern toplumlarda ise liyakat ve kişisel performansın (başarı) ön planda tutulduğunu belirterek aradaki farkı somutlaştırabilirsiniz.
Alıştırma 4myders hazırladı
Talcott Parsons’ın AGIL modelindeki dört işlevsel zorunluluğu (Uyum, Amaca erişme, Bütünleşme, Gizil kalıp koruması) günümüzdeki modern devlet yapısının hangi kurumları tarafından yerine getirildiğini araştırarak eşleştiriniz.
Yanıt / ipucu
Uyum işlevini ekonomi kurumlarının, amaca erişmeyi siyasetin, bütünleşmeyi hukuk sisteminin ve gizil kalıp korumasını ise aile ile din kurumlarının üstlendiğini metindeki bilgiler ışığında eşleştirebilirsiniz.
Alıştırma 5myders hazırladı
Robert Merton'ın 'açık işlev', 'gizli işlev' ve 'bozuk işlev' kavramlarını eğitim kurumları (okullar) bağlamında birer örnek vererek analiz ediniz.
Yanıt / ipucu
Okulların öğrencilere meslek becerisi kazandırması açık işlevdir; aynı yaş grubundaki çocukları uzun süre bir arada tutarak akran sosyalleşmesi sağlaması gizli işlevdir. Okullar bazen eşitsizlikleri yeniden üreterek sisteme zarar verebilir ki bu da bozuk işlevdir.
