MotivasyonBireyi bilinçli bir davranışa sevk eden, enerji ve yön veren içsel itici güçtür. Örneğin; bir çalışanın terfi etmek için daha fazla mesai yapması motivasyonun bir sonucudur.
GüdüGüdülenmenin özünü oluşturan, gereksinimleri karşılamak için bireyi eyleme iten temel nedendir. Örneğin; açlık hissi yemek yeme davranışını tetikleyen biyolojik bir güdüdür.
MotivatörKişiyi harekete geçmeye zorlayan mekanizmadır. Örneğin; bir satış temsilcisi için prim sistemi, satış yapmaya zorlayan bir motivatördür.
Hijyen FaktörlerHerzberg'e göre işin içeriğiyle değil, örgütsel durumla ilgili olan unsurlardır. Ücret ve çalışma koşulları gibi faktörler eksik olduğunda tatminsizlik yaratır.
Motive Edici FaktörlerHerzberg'e göre doğrudan işin içeriğiyle ilgili olan, başarı ve sorumluluk gibi tatmin düzeyini yükselten faktörlerdir.
Beklenti (Expectancy)Vroom'a göre bireyin gösterdiği çabanın belirli bir performansa dönüşeceğine dair inancıdır. Örneğin; 'Çalışırsam bu projeyi bitirebilirim' düşüncesi bir beklentidir.
AraçsallıkBireyin performansının bir ödüle dönüşeceğine dair algısıdır. Örneğin; 'İyi performans gösterirsem ödül alırım' inancı araçsallıktır.
Birleşme Değeri (Valence)Bireyin elde edeceği ödülün kendisi için taşıdığı değer veya tercihidir. Örneğin; bir çalışan için teşekkür belgesi değersizse, bu ödülün birleşme değeri düşüktür.
Hakkaniyet (Eşitlik) KuramıÇalışanların kendi çaba/ödül oranlarını başkalarıyla kıyaslayarak adalet arayışına girmesidir. Örneğin; aynı işi yapan iki kişiden biri daha az maaş aldığını hissederse motivasyonu düşer.
Amaç Belirleme KuramıBelirli ve zorlu hedeflerin, belirsiz hedeflere göre daha yüksek performans sağladığını savunan kuramdır. Örneğin; 'Satışları %10 artır' hedefi, 'elinden geleni yap' demekten daha etkilidir.
Kendini GerçekleştirmeMaslow'un hiyerarşisinde en üst basamak olup, bireyin potansiyelini tam olarak kullanmasıdır. Örneğin; bir sanatçının en iyi eserini ortaya koyma çabasıdır.
KuşaklarOrtak tutum ve davranış biçimlerine sahip, belirli yaş aralıklarını ifade eden gruplardır. X ve Y kuşağı çalışma yaşamında farklı beklentilere sahiptir.
TAT (Tematik Kavrama Testi)McClelland tarafından başarı ihtiyacını ölçmek için kullanılan, meslek tercihlerinde etkili olan bir testtir.
ERG KuramıAlderfer'in ihtiyaçları Var Olma, Ait Olma ve Gelişme olarak sınıfladığı, Maslow'un daha esnek bir versiyonu olan kuramdır.
Bilişsel İhtiyaçlarBireyin öğrenme, merak ve anlama gibi zihinsel süreçlerine yönelik ihtiyaçlarıdır.
Öğrenilmiş GüdülerBaşarı gibi ödül-ceza mekanizmalarıyla veya sosyal çevreyle biçimlenen güdülerdir.
İş TatminiÇalışanın işinden duyduğu hoşnutluk düzeyidir; Herzberg'e göre hijyen ve motive edici faktörlerin dengesiyle belirlenir.
Çevresel Faktörlerİş performansını etkileyen, bireyin kontrolü dışındaki fırsatlar ve araç-gereç gibi unsurlardır.
Kişisel FaktörlerBireyin kapasitesi, yetenekleri ve istekli olma durumu gibi içsel özellikleridir.
Geri BildirimAmaç belirleme kuramında, hedefe ulaşma sürecinde performansın değerlendirilmesi için kritik olan bilgidir.
