Ünite 8: Çağdaş Tarih Felsefesi ve Sorunları — Hızlı Bakış
Sınavdan hemen önce göz gezdirmek için sıkıştırılmış özet.
Sınavda Dikkat Et
Tarihselcilik (iyi/olumlu, Dilthey, tarihsel görelilik) ile Tarihsicilik (kötü/olumsuz, Hegel/Marx, kehanetçi, yasa arayışı) kavramlarının karıştırılmamasına dikkat edin.
Karl Popper’ın tarihsiciliği eleştirirken temel gerekçesinin gelecekteki bilgi artışının önceden bilinemeyeceği ve mantıksal olarak öndeyide bulunmanın imkansızlığı olduğunu unutmayın.
Oswald Spengler ile Arnold Toynbee'nin döngüsel tarih anlayışını savunduğunu; Spengler'in kültürleri canlı organizma olarak gördüğünü, Toynbee'nin ise 'meydan okuma ve yanıt verme' kavramını kullandığını daima hatırlayın.
Edward H. Carr’ın tarihin rastgele olmadığını ama aynı zamanda Hegelci anlamda katı bir zorunluluk da barındırmadığını savunan orta yolu gözden kaçırmayın.
Yapısalcılığın tarihi kesintili yapılar dizisi olarak ele aldığını, hermeneutiğin ise yazılı metinleri ve bugünün tiniyle geçmişi anlamayı hedeflediğini testlerde ayırt edebilmelisiniz.
Frankfurt Okulu’nun tarihin akılsel bir ilerleme olmadığını, aksine tahakküm ve akıl dışı insan tutkularının ürünü olduğunu savunduğunu unutmayın.
Bilinmesi Gereken Kavramlar
Tarihselcilik (Historism)Tarihsicilik (Historicism)Çizgisel Tarih AnlayışıDöngüsel Tarih AnlayışıOlumsallık (Contingency)YapısalcılıkHermeneutikMeydan Okuma ve Yanıt VermeFrankfurt OkuluTarihsel Görelilik (Relativizm)
