Bu Ünitede Neler Öğrendik?myders hazırladı
Bu bölümde, edebiyat eleştirisinde bilimsel ve izlenimci yaklaşımlar ile modern metin analizi yöntemleri ele alınmıştır. Bilimsel eleştirinin öncüsü Ferdinand Brunetière, edebî eserleri biyolojik bir yaklaşımla türlerin evrimi üzerinden nesnel olarak sınıflandırmıştır. Onun bu biçimsel yaklaşımı, Vladimir Propp'un masal çözümlemelerine ve yapısalcılığın doğuşuna zemin hazırlamıştır. Akademik düzeyde derin araştırmaya dayanan Uzman Eleştirisini kuran Gustave Lanson ise dar karşılaştırmaları reddederek, metinlerden yola çıkıp toplumbilime ulaşan geniş bir karşılaştırma metodunu benimsemiştir.
Bilimsel ve kuralcı yaklaşımlara tepki olarak doğan İzlenimci Eleştiri ise nesnelliği reddederek eleştiriyi kişisel izlenimler ve estetik zevkler üzerine kurmuştur. Anatole France, Jules Lemaître ve Rémy de Gourmont gibi isimler, eleştirmenin dogmatik kurallardan uzak, özgür bir okuyucu olması gerektiğini savunmuşlardır. Bu özgürlükçü yaklaşım, Charles Baudelaire ve Albert Thibaudet ile yaratıcı eleştiriye dönüşmüş; Wolfgang Iser ve Stanley Fish gibi isimlerin Alımlama Estetiği ile okur merkezli bir boyut kazanmıştır.
Son olarak, edebiyat eğitiminde metinleri tahlil etmek amacıyla kullanılan genel sınıflandırma modeli açıklanmıştır. Bu model; eserin ait olduğu edebî akımı, türünü, metin tipini ve okuyucu üzerinde bıraktığı duygu tonunu belirleyen dört temel soruya dayanmaktadır. Çağdaş uygulamalarda ise metin analizi, eserin dış niteliklerini inceleyen dış metin çalışmalarıyla başlamaktadır.
