Ünite 3: Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatında Çeviri — Ön Okuma Soruları

Ders kitabının bölüm başındaki ilgi uyandıran soruları. Bunlar sınav sorusu değil — konuya başlamadan önce düşünmen için. Cevabı açmadan önce kendi yanıtını düşün.

1. Osmanlı Devleti güçlü olduğu dönemlerde Batı'yı tanıma ihtiyacı duymazken, hangi tarihi gelişmeler ve zihniyet değişimleri yenileşme hareketlerinin başlamasına zemin hazırlamıştır?
   Yönlendirme

   Duraklama Devri ile başlayan diplomatik girişimler ve 18. yüzyıl sonlarındaki dini önyargıların yerini Batı'nın üstünlüğünün kabulüne bırakması etkili olmuştur.
2. Tanzimat döneminde yapılan çeviriler sadece edebi zevki değiştirmekle kalmamış, aynı zamanda Türk edebiyatına hangi yabancı türlerin girmesini ve toplumun nasıl bir değişim yaşamasını sağlamıştır?
   Yönlendirme

   Roman, tragedya ve komedya gibi türler tanınmış; bilimsel ve teknik çeviriler sosyal değişimi tetiklemiştir.
3. Devlet eliyle kurulan Encümen-i Dâniş ve 'kültürde laiklik' hareketinin öncüsü sayılan Cemiyet-i İlmiye-i Osmaniye, Osmanlı aydınlanmasında ve eğitim hayatında hangi kritik rolleri üstlenmiştir?
   Yönlendirme

   Bu kurumlar Dârülfünûn için kitap hazırlamayı, ilmi yaymayı ve Mecmua-i Fünun gibi ilk bilimsel süreli yayınları çıkarmayı amaçlamıştır.
4. Tanzimat birinci ve ikinci kuşak yazarları çeviri yaparken neden doğrudan sadakati değil de bazen 'mealen veya tadilen' yani topluma uyarlayarak çevirmeyi tercih etmişlerdir?
   Yönlendirme

   Çevirmenler anlamı aktarırken kendi toplumlarına yabancı olabilecek unsurları atlamış ve halkı eğitme amacını gütmüşlerdir.