Ünite 3: Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatında Tiyatro-II (İkinci Kuşak) — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler.
Sıra Sizde 1
Sosyal hayatın çeşitli sahneleri ve problemleri hikâye ve romana yansır. Fakat bu yansıma değişik düzeylerde olur. Bunda yazılan her bir hikâye ve romanın bağlı olduğu edebî akım rol oynayabileceği gibi, yazarın sanat anlayışı da etkili olur. Kimi hikâye ve romanlarda yaşanan dönemin geniş bir yansımasıyla karşılaşılırken kimi hikâye ve romanlarda sınırlı bir yansıma alanından söz etmek mümkündür.
Sıra Sizde 2
Tanzimat Dönemi Türk edebiyatında sansüre sıkça rastlanılmasını yerleşik toplum ve devlet düzeniyle yenilikçi düşüncelerin karşılaşması sonucu doğan reaksiyonla, devlet yönetiminin baskıcı anlayışıyla açıklamak mümkündür. Halkın henüz gereğince bilgi ve bilinç düzeyine ulaşamadığı bir dönemde onun adına pek çok kararı otoriter devlet alır. Bu da yenilikçi düşünceleri halka yaymak için çaba harcayan yazarların kalem ürünlerine yönelik sansürü kaçınılmaz kılar.
Sıra Sizde 3
Tanzimat Dönemi Türk edebiyatında kölelik konusu Ahmet Midhat Efendi’nin Letaif-i Rivayat serisinin “Esaret”, “Firkat”, “Ölüm Allah’ın Emri” adlı hikâyelerinde; Recaizâde Mahmut Ekrem’in Vuslat, Abdülhak Hâmit’in Sabr ü Sebat tiyatrolarında; yine Ahmet Midhat Efendi’nin Dünyaya İkinci Geliş, Hasan Mellâh, Hüsseyin Fellâh, Felatun Bey ile Rakım Efendi romanlarında; Namık Kemal’in Kara Belâ oyununda; Abdülhak Hâmit’in “Validem” şiirinde işlenmiştir.
