Ünite 1: 19. Yüzyıl Türk Edebiyatına Genel Bir Bakış — Alıştırmalar
Ders kitabının açık uçlu alıştırmaları. Bunlar çoktan seçmeli sınav sorusu değil — düşünmeni, araştırmanı, kendi cümlelerinle anlatmanı isteyen etkinlikler. Kitabın verdiği örnek yanıtlar kapalı duruyor; önce kendin dene.
Alıştırma 1myders hazırladı
Sorokin'in medeniyet dinamikleri teorisini ve Wölfflin-Focillon sanat tarihi yaklaşımlarını dikkate alarak, XVIII. yüzyıl Osmanlı sanatında Klasisizmden Barok döneme geçiş sürecini mimari, resim ve musiki örnekleri üzerinden karşılaştırınız.
Yanıt / ipucu
Karşılaştırma yaparken Nuruosmaniye Camii'ni mimari, Levnî ve Abdullah-I Buharî'nin tasvirlerini resim, Emin Ağa'nın eserlerini ise musiki alanındaki baroklaşma emareleri olarak ele alıp metindeki somut verilerle eşleştirebilirsiniz.
Alıştırma 2myders hazırladı
Osmanlı Devleti'nin Batı kültürü ile etkileşiminde sefarethanelerin, Levantenlerin, gayrimüslim azınlıkların ve kültür elçisi olarak gönderilen sefirlerin rollerini somut örnekler vererek detaylıca açıklayınız.
Yanıt / ipucu
Yirmisekiz Mehmet Çelebi'nin sefarnamesini, Polonezköy'ün kuruluşunu ve gayrimüslimlerin salon hayatını açmalarını kültürel köprü işlevi bağlamında örneklendirebilirsiniz.
Alıştırma 3myders hazırladı
Tanzimat Edebiyatı teriminin kronolojik olarak tartışmalı yönlerini metindeki 'yaz güneşinin etkisi' analojisinden hareketle eleştirel bir gözle tartışınız ve metne göre en uygun dönemselleştirme adının ne olması gerektiğini savununuz.
Yanıt / ipucu
1839 Fermanı ile 1860'lardaki edebi ürünler arasındaki yirmi yıllık boşluğa dikkat çekerek, değişimlerin 1856 Islahat Fermanı sonrasında somutlaşması nedeniyle 'Islahat Devri Edebiyatı' kavramının gerekçelerini tartışabilirsiniz.
Alıştırma 4myders hazırladı
XIX. yüzyıl şiirinde form, muhteva ve dil alanında yaşanan dönüşümleri göz önüne alarak, köhne mazmunların yerini alan çağdaş nesneleri ve yeni temaları kendi cümlelerinizle örnekleyerek listeleyiniz.
Yanıt / ipucu
Tiyatrohane, vapur ocağı ve telgraf telleri gibi yeni nesnelerin şiire girişini; vatan, hürriyet ve beşeri aşk gibi temaların divan şiiri kalıpları içindeki dönüşümünü inceleyebilirsiniz.
Alıştırma 5myders hazırladı
Enderun Mektebi'nin kademeli eğitim yapısını (Büyük Odalar'dan Has Oda'ya) inceleyerek, bu liyakat esaslı kurumun idari kadrolar yanında Osmanlı edebiyatına ve sanatına katkı sunan Enderunlu Fazıl ve Enderunlu Vasıf gibi şairleri nasıl yetiştirdiğini araştırıp raporlayınız.
Yanıt / ipucu
Seferli Koğuşu'nun sanatkâr ve şair yetiştiren işlevine vurgu yaparak, Tayyarzade Ata'nın 'Enderun Tarihi' adlı eserinden yola çıkıp kurumun sanatçı yetiştirme mekanizmasını açıklayabilirsiniz.
